تئاتر درام در سائوپائولو

نگار رشیدی 

فوتبال جادویی و پرتب‌وتاپ برزیل همیشه آمیزه‌ای از هنر ناب، شور بی‌حدوحصر و البته جنجال‌های غیرمنتظره بوده است؛ اما آنچه در جریان دیدار اخیر سانتوس و کوریتیبا در لیگ برزیل رخ داد، چیزی فراتر از یک مسابقه فوتبال عادی بود. این بازی در حقیقت آخرین پرده از نمایش تلاش‌های نیمار جونیور برای اثبات آمادگی خود به کارلو آنچلوتی، سرمربی ایتالیایی تیم ملی برزیل، پیش از اعلام فهرست نهایی جام‌جهانی ۲۰۲۶ بود. پرده‌ای پر از تعلیق که با اشتباهی باورنکردنی از سوی تیم داوری به یک درام جنجالی بدل شد و نام فوق‌ستاره شماره‌۱۰ برزیل را دوباره در صدر اخبار جهان قرار داد. 

همه‌چیز برای سانتوس از همان دقایق ابتدایی بازی در زمین مسابقه کابوس‌وار آغاز شد. کوریتیبا بی‌رحم، منسجم و آماده نشان داد و با برنامه‌ای دقیق، خط دفاعی آشفته سانتوس را به توپ بست. هنوز تماشاگران روی صندلی‌های خود جا خوش نکرده بودند که برونو لوپز در دقیقه‌ پنج قفل دروازه سانتوس را شکست و استادیوم را در شوک فرو برد. این شوک اول هنوز هضم نشده بود که همان بازیکن در دقیقه‌۲۰ از غفلت مدافعان بهره برد و گل دوم خود و تیمش را به ثمر رساند. تئاتر ناامیدکننده سانتوس در نیمه اول با یک خطای پنالتی عجیبی تکمیل شد که ژوسو در دقیقه‌۳۹ آن را با خونسردی به گل سوم کوریتیبا تبدیل کرد. سانتوس با شکست سنگین سه بر صفر به رختکن رفت و در این میان، نگاه دوربین‌ها بیش از هر چیز به نیمار دوخته شده بود؛ مردی که سنگینی نگاه کارلو آنچلوتی را از فرسنگ‌ها دورتر روی شانه‌های خود حس می‌کرد و می‌دانست هر حرکتش زیر ذره‌بین قرار دارد. 

با آغاز نیمه دوم، نیمار که نمی‌خواست آخرین فرصت خود را برای خودنمایی از دست بدهد، تلاش کرد تا ورق را به نفع تیمش برگرداند. او از نظر فنی با وجود شکست سنگین تیمش عملکرد بدی نداشت؛ در هشت ‌دوئل سخت تن‌به‌تن شرکت کرد و ۶‌بار پیروز از زمین خارج شد، چند پاس خطرناک و خط‌شکن بین خطوط حریف داد تا مهاجمان را راهی دروازه کند و سه بار شوت‌زنی کرد که یکی از آنها دقیقا در چارچوب بود. با این حال، ریسک‌پذیری بالای او باعث شد ۱۷‌بار توپ را از دست بدهد که نشان از استرس بالای او در زمین داشت. 

اما اوج درام مضحک بازی در اواسط نیمه دوم رقم خورد. نیمار به دلیل احساس درد در ناحیه ساق پا، به همراه کادر پزشکی برای مداوایی سرپایی به کنار زمین رفت تا بلافاصله بازگردد. در همین اثنا، داور چهارم تابلوی الکترونیکی تعویض را بالا برد و تماشاگران و کادر فنی سانتوس با دیدن شماره روی تابلو چشمان خود را مالیدند؛ شماره‌۱۰، نیمار جونیور باید زمین را ترک می‌کرد و جای خود را به روبینیو جونیور می‌داد! 

این تصمیم موجی از خشم و ناباوری را به همراه داشت. نیمار که مات و مبهوت مانده بود، با عصبانیت به سمت داور چهارم رفت. برگه رسمی تعویض که دست کادر فنی بود، داستان کاملا متفاوتی را روایت می‌کرد؛ طبق برنامه قرار بود گونسالو اسکوبار از بازی خارج شود، نه فوق‌ستاره سانتوس! نیمار در حرکتی بی‌سابقه و جنجالی، برگه تعویض را مستقیما مقابل دوربین‌های تلویزیونی گرفت و با انگشت به آن اشاره کرد تا به میلیون‌ها بیننده نشان دهد که یک اشتباه فنی و داوری فاحش، او را به اجبار از زمین بیرون فرستاده است. با این حال اعتراض‌های تند او سودی نداشت و به دلیل قوانین خشک فوتبال، او نتوانست به زمین بازگردد و مجبور شد با چشمانی برافروخته باقی بازی را از روی نیمکت تماشا کند.

چیزی که این تعویض اجباری را به یک بمب خبری ویرانگر تبدیل کرد، نام بازیکنی بود که به جای نیمار پا به زمین گذاشت؛ روبینیو جونیور. رابطه نیمار با این استعداد جوان سانتوس، پیش از این مسابقه هم شدیدا شکرآب بود. در اوایل ماه می، جریان یکی از تمرینات سانتوس به جنجالی بزرگ کشیده شده بود؛ جایی که پس از یک درگیری لفظی شدید، نیمار کنترل خود را از دست داد و سیلی محکمی به صورت روبینیو جونیور زد. گرچه فوق‌ستاره باتجربه برزیل بعدها رسما از این بازیکن جوان عذرخواهی کرد، اما ورود روبینیو جونیور به جای نیمار در آن شرایط بحرانی، مانند بنزینی روی آتش حواشی بود و بار دیگر تنش‌های درونی تیم را زنده کرد.

این اتفاقات تلخ درست یک روز قبل از اعلام فهرست نهایی تیم ملی برزیل برای جام‌جهانی ۲۰۲۶ رخ داد. کارلو آنچلوتی، پیرمرد باذکاوت و باتجربه ایتالیایی، در طول دوران افتخارآمیز مربیگری‌اش همواره به یک اصل پایبند بوده است؛ حفظ آرامش رختکن، خط قرمز من است. کارلتو به هیچ وجه دوست ندارد پیش از آغاز بزرگ‌ترین و حساس‌ترین تورنمنت فوتبال جهان، تیمش را درگیر حواشی، منیت‌ها و تنش‌های رسانه‌ای ببینید. برخی گزارش‌های نزدیک به سلسائو حاکی از آن است که این رفتار پرخاشگرانه نیمار و ماجراهای برگه تعویض، به عنوان یک زنگ خطر جدی برای آنچلوتی تلقی شده است؛ چرا که او نمی‌خواهد پیش از جام‌جهانی هیچ‌گونه تنش یا مشکلی در رختکن تیمش به وجود بیاید. بنابراین، این رفتار هیجانی نیمار می‌تواند به طور جدی روی تصمیم نهایی آنچلوتی برای دعوت از او تأثیر بگذارد و تمام زحمات او را به باد دهد. 

بُعد دیگری از این درام روانی، تصویر وایرال‌شده از اشک‌های نیمار هنگام پخش سرود ملی برزیل است؛ تصویری که دل بسیاری از هواداران او را لرزاند. بسیاری از کارشناسان این حرکت را نشانه پنهانی از نگرانی عمیق و اضطراب درونی او درباره حضور در جام‌جهانی می‌دانند. او که با ۷۹‌گل زده، رکورددار بیشترین گل ملی تاریخ فوتبال برزیل است، به خوبی می‌داند که جام‌جهانی ۲۰۲۶ آخرین شانس بزرگ او برای جاودانگی کامل و بالا بردن جام طلایی است.