تورم در ایران به کجا می‌رسد؟

بررسی جزییات آمارهای رسمی نشان می‌دهد تورم از ابتدای ۱۴۰۴ روند افزایشی پیدا کرده و از دی ماه به این سو، تحت تاثیر حذف ارز ترجیحی، شدت آن به نحو چشمگیری افزایش یافته است.

پیمان مولوی، تحلیلگر و کارشناس اقتصادی، درباره افزایش تورم، به خبرآنلاین گفت: «ایران از گذشته با مشکل تورم دست و پنجه نرم می‌کرده و در یک سال گذشته هم روند تورم افزایشی بوده است. یعنی وقتی به آمارهای رسمی مراجعه می‌کنیم، حتی پیش از جنگ ۱۲ روزه هم نرخ تورم روندی افزایشی به خود گرفته بود و در حال افزایش بود.»

او افزود: «در طول فصل تابستان و پاییز هم نرخ تورم نقطه‌ به نقطه و سالانه در حال افزایش بود. در دی ماه هم با اقدامات سیاستگذار پولی و ارز به آن شکل، زمینه برای جهش‌های بیشتر فراهم کرد و کار را به جایی رساند که امروز تورم مواد خوراکی به بیش از ۱۱۵ درصد رسیده و انتظار نمی‌رود فعلا این شاخص کاهشی شود. برآوردهای مختلف نیز از ادامه روند افزایش تورم خبر می‌دهند.»

محسن باقری، عضو کارگری شورای عالی کار هم در گفت‌وگو با خبرآنلاین در این باره بیان کرد: «امروز گریبان معیشت مردم را بیش از جنگ، شوک ارزی فشرده است. جنگ ظالمانه اخیر هم حتما بر شدت فشارها خواهد افزود اما سهم اصلی در بحران امروز را بی شک نمی‌توان به جنگ نسبت داد. آقایان سیاستگذار اقتصادی کشور در حالی بر یک سیاست غلط، در بدترین زمان پافشاری کردند که پیش از این بارها این سیاست اجرا شده بود و نتیجه‌ای جز گرانی و فقر نداشت.»

عضو تیم کارگری شورای عالی کار با یادآوری شوک درمانی ارزی در اردیبهشت ۱۴۰۱ توسط دولت رییسی، تفکر اقتصادی حاکم بر سیاست‌گذاری اقتصادی با وجود تغییر دولت‌ها، بدون تغییر مانده است. باقری ادامه داد: «البته پس از چند ماه تبعات جنگ هم خود را در جهش قیمت‌ها نشان خواهند داد. نفی نمی‌کنم دشمن ظالمانه به اقتصاد ما ضربه زده اما اثرات این حمله را چند ماه دیگر مشاهده خواهیم کرد. فعلا به دلیل رکود و وضعیت جنگی حاکم بر کشور، مبادلات اقتصادی به حداقل رسیده و من فکر می‌کنم همین کاهش تقاضا موجب شده تا تورم به اندازه‌ای که ممکن بود، 

افزایش نیابد.»

او تصریح کرد: «تجربه نشان داده نرخ ارز، کلید تورم در کشور ماست و هر گاه و به هر دلیل ارز گران می‌شود، جهش‌های سرسام‌آوری به بازار و به ویژه به قیمت خوراکی‌ها و کالاهای اساسی تحمیل می‌شود. در دی ماه که تورم رو به افزایش بود، این دست اقدامات تورم را دو چندان افزایش می‌دهند. متاسفانه فکر می‌کنند با پرداخت یک میلیون تومان به انتهای زنجیره چه کار بزرگی کردند و با شعار بی پایه «حذف رانت» به سفره طبقه کارگر و فرودستان فشار حداکثری آوردند.»

بنا به این گزارش، جنگ‌ها با کاهش درآمد، آسیب به زیرساخت‌های اقتصادی، کاهش رشد اقتصادی و افزایش هزینه‌ها به افزایش تورم منجر می‌شوند. با این همه تنها جنگ‌ها به رشد تورم منجر شده‌اند؛ ایران دهه‌ها است درگیر چالش تورم بالا است و در نیم قرن گذشته تنها برای ۴ سال تورم در ایران تک رقمی بوده است. این مهم در حالی رخ می‌دهد که تورم یک بیماری مهارشده در اقتصاد جهان شناخته می‌شود و میانگین تورم سالانه جهان حدود ۵ درصد است. در فروردین امسال نرخ تورم سالانه ایران به بیش از ۵۳ درصد رسیده که نشان می‌دهد شدت تورم در ایران بیش از ۱۰ برابر میانگین جهانی است. نگاهی جزئی‌تر به ارقام ماهانه تورم نشان می‌دهد که به نحو محسوسی تورم ماهانه با شوک ارزی دی ماه افزایش یافت.