«محمود خاقانی» در گفتوگو با «توسعه ایرانی» درباره اخبار صادرات نفت کشورهای همسایه از هرمز:
نمیتوان با تمام دنیا برای بسته نگه داشتن تنگه جنگید
رامتین موثق
جریان صادرات نفت در تنگه هرمز هنوز به وضعیت عادی بازنگشته است. بنا به اطلاعات «تانکر ترکرز»، طی هفت روز گذشته، میانگین روزانه صادرات نفت خام از طریق تنگه هرمز، ۳.۸ میلیون بشکه در روز بوده در صورتی که این رقم در دوره تفاهمنامه ۹.۸ میلیون بشکه در روز بود.
باید روزی فاش شود که در روز ۱۸ تیرماه ۱۴۰۵، وقتی که اجلاس سران ناتو در ترکیه در حال برگزاری بود، کدام جریانی برنامهریزی کرد تا کشتیهای قطری و عربستانی مورد هدف نظامی قرار بگیرند که به دست ترامپ بهانه بدهیم و این تفاهمنامه را باطل کند. غیر از نفوذیهای اسرائیل چه کسانی میتوانستند چنین تصمیمی بگیرند و آن شلیک را انجام دهند؟!
بنابراین به نظر میرسد جریان صادرات نفت نه به مطلوبی روزهای قبل جنگ است و نه مانند ماههای نخست جنگ، کاملا متوقف شده و برخی اخبار حاکی از بازگشایی تدریجی تنگه از سوی برخی کشورهای همسایه است. عراق هم انتقال محمولههای نفتی خود را از طریق عملیات انتقال از یک کشتی به کشتی دیگر (STS) در سواحل شهر فجیره در امارات متحده عربی، و خارج از تنگه هرمز، آغاز کرده است.
البته این اولین باری نیست که اعلام میشود مسیرهای جایگزین تنگه برای صادرات نفت، انتخاب شده است. از همان ابتدا، برخی تحلیلگران هشدار میدادند که تاثیر تنگه هرمز در بلندمدت تعدیل میشود بنابراین نباید از بسته ماندن این آبراه استراتژیک، به عنوان یک ابزار بلندمدت و دائمی استفاده کرد. به نظر میرسد اکنون نشانههای سوختن کارت هرمز، در حال خودنمایی است!
محمود خاقانی در گفتوگو با «توسعه ایرانی»: کشورهای عربی منطقه دست روی دست نمیگذارند و صادرات نفت خود را از سر میگیرند و در این شرایط ایران باید این واقعیت را بپذیرد که به جای بد و بیراه گفتن، در چارچوب منافع اقتصادی مشترک، وارد عمل شویم. در نهایت، باید با کشورهای عربی به توافق برسیم و با کمک همین کشورها، امنیت تنگه هرمز را تامین کنیم
تنگه هرمز برای همه باز است، غیر از ایران!
همزمان با این اخبار، آمریکا نیز اعلام کرده است که تنگه هرمز برای آمریکا و مابقی کشورهای منطقه باز است اما ایران نمیتواند از سواحل خود، نفت صادر کند!
استیون میلر، مشاور کاخ سفید، روز شنبه اعلام کرد که تنگه هرمز برای آمریکا باز است و جمهوری اسلامی از زمان ازسرگیری محاصره دریایی ایالات متحده در ماه گذشته، هیچ نفتی را بهطور مستقیم از سواحل خود صادر نکرده است. این ادعا با موضع رسمی کاخ سفید همسو است که روز جمعه اعلام کرد از زمان ازسرگیری محاصره در ماه ژوئیه، صادرات مستقیم نفت از سواحل ایران به صفر رسیده است.
این ادعا در حالی مطرح شده که برخی اخبار حاکی از آن است که وزارت جنگ آمریکا یک عملیات لایروبی مخفیانه راه انداخته و یک مسیر کشتیرانی کاملا جدید را در سمت عمانیِ تنگه هرمز باز کرده است. این مسیر تقریباً 488 متر عرض دارد و عمق طبیعی آن حدود 28 متر است. یعنی به یک لایروبی مختصر نیاز دارد تا بتواند نفتکشهای غولپیکر را به راحتی از خود عبور دهد. برخی در این میان عنوان میکنند که به دلیل وجود جزیره «مسندم» عمان و انحنای زمین، عبور کشتیها از دید نیروهای نظامی ایران خارج است بنابراین قادر به شلیک به این کشتیها نیستند.
بنابراین اکنون این سوال مطرح است؛ اگر تنگه در حال بازگشایی است و مقدمات آن نیز فراهم شده است، اصرار ایران به باز نکردن تنگه و بازنگشتن به میز مذاکره، دیگر چه توجیهی میتواند داشته باشد؟
طراحی مسیر جدید زمانبر است
یک تحلیلگر مسائل انرژی بینالملل در گفتوگو با «توسعه ایرانی»، درباره اخبار مربوط به طراحی مسیرهای جدید برای صادرات نفت در تنگه هرمز، یادآور شد: بخشی از این اخبار جنگ روانی است و اگر به تاریخچه احداث کانال پاناما و سوئز مراجعه کنیم، میبینیم که مسئله ایجاد یک مسیر جدید، به این راحتی نیست؛ هرچند که نسبت به آن زمان، پیشرفتهای تکنولوژیک بسیاری اتفاق افتاده است.
محمود خاقانی افزود: طراحی هر نوع مسیر جایگزین برای تنگه هرمز ممکن است سالها طول بکشد اما آمریکا و متحدین آن در منطقه به فکر این مسیر هستند هرچند که هنوز کامل عملی نشده است و فکر نمیکنم بهرهبرداری از آن، حداقل تا آبانماه یا نوامبر، میسر باشد.
او همچنین با اشاره به هزینه زیاد برای طراحی مسیر جاگزینِ تنگه هرمز، عنوان کرد: برای طراحی این مسیر به یک سرمایهگذاری کلان، نزدیک به 30 تا 40 میلیارد دلار نیاز است و در این سرمایهگذاریهای کلان، باید موضوع «بازگشت سرمایه» را نیز درنظر بگیریم. برای مثال اگر با این سرمایهگذاری کلان، یک مسیر جایگزین طراحی شود، اما همزمان تنگه نیز بازگشایی شود و به تبع آن، تولید نفت افزایش پیدا کند و قیمتها افت کنند، آن زمانست که آن سرمایهگذاری اولیه به هدر میرود!
کشورهای عربی منطقه دست روی دست نمیگذارند
این کارشناس ارشد اقتصاد انرژی تاکید کرد: اما در عین حال کشورهای عربی منطقه دست روی دست نمیگذارند و صادرات نفت خود را از سر میگیرند و در این شرایط ایران باید این واقعیت را بپذیرد که رژیم سیاسی این کشورها، از موساد و آمریکا، حرفشنوی دارند.
کارشناس و تحلیلگر اقتصاد انرژی: اکنون موضوع سلاح هستهای به تنگه هرمز شیفت کرده است. لازم به یادآوری است که جبهه پایداری و ۷۱ نماینده مجلس به سران سه قوه نامه نوشتند که انرژی هستهای حق مسلم ماست و باید بمب هستهای تولید کنیم. اکنون همین افراد میگویند تنگه هرمز حق مسلم ماست و باید بسته بماند؛ آن هم در شرایطی که آمریکا و کشورهای عربی در حال ازسرگرفتن مجدد جریان صادرات نفت هستند
خاقانی درباره راهکار ایران برای استفاده از شرایط جدید صادرات نفت، مطرح کرد: وقتی این واقعیت را پذیرفتم باید با این واقعیت هم سازگاری پیدا کنیم یعنی به جای بد و بیراه گفتن، در چارچوب منافع اقتصادی مشترک، وارد عمل شویم اما اکنون ایران برخلاف پاکستان و ترکیه، از این منافع بهره نمیبرد.
او توضیح داد: میتوانیم با کمک چین، منطقه را در یک شرایط امنیتی جدید قرار دهیم. ایران باید به کشورهای منطقه یادآوری کند که تنگه هرمز به دلیل تجاوز آمریکا به ایران، بسته است اما در نهایت، باید با کشورهای عربی به توافق برسیم تا با کمک همین کشورها، امنیت تنگه هرمز را تامین کنیم. اگر نظر کشورهای اروپایی، چین، هند و ... را برای تامین امنیت مجدد منطقهای جلب کنیم، حتی میتوانیم آمریکا را تحت فشار قرار دهیم.
این تحلیلگر ادامه داد: باید اکنون از بازگشایی مجدد تنگه هرمز، به کمک کشورهای همسایه، استقبال و از این موضوع نیز استفاده کنیم و آمریکا را در موقعیتی قرار دهیم تا اذهان عمومی جهانی، آمریکا را مقصر تنشهای منطقهای، بداند. اما اکنون آنچه در عمل اتفاق میافتد این است که ترامپ با استفاده از مواضع نمایندگان مجلس، جبهه پایداری و مابقی تندروها، ایران را مقصر جلوه میدهد.
به گفته او، باید به فکر تامین امنیت تنگه هرمز به کمک کشورهای عربی منطقه باشیم چرا که در نهایت نمیتوانیم با تمام دنیا وارد جنگ شویم.
موافقان دیروز بمب اتم، مدافعان امروز بسته ماندن تنگه
خاقانی در پاسخ به این سوال که «با توجه به احتمال برقراری مجدد جریان نفت در منطقه و بیبهره ماندن ایران از این وضعیت، آیا اصرار ایران به بسته ماندن تنگه دیگر توجهی دارد؟»، گفت: بهانه آغاز جنگ 12 روزه و همچنین جنگ 40 روزه، ماجرای سلاح هستهای بود.
او تصریح کرد: اکنون موضوع سلاح هستهای تغییر یافته و به تنگه هرمز شیفت کرده است. لازم به یادآوری است که جبهه پایداری و ۷۱ نماینده مجلس به سران سه قوه نامه نوشتند که انرژی هستهای حق مسلم ماست و باید بمب هستهای تولید کنیم. اکنون همین افراد میگویند تنگه هرمز حق مسلم ماست و باید بسته بماند!
این تحلیلگر مسائل اقتصاد انرژی همچنین عنوان کرد: باید روزی فاش شود که در روز ۱۸ تیرماه ۱۴۰۵، وقتی که اجلاس سران ناتو در ترکیه در حال برگزاری بود، کدام جریانی برنامهریزی کرد تا کشتیهای قطری و عربستانی مورد هدف نظامی قرار بگیرند که به دست ترامپ بهانه بدهیم و این تفاهمنامه را باطل کند. غیر از نفوذیهای اسرائیل چه کسانی میتوانستند چنین تصمیمی بگیرند و آن شلیک را انجام دهند؟!
پزشکیان مشکلات را صادقانه به مردم میگوید
خاقانی در ادامه، همچنین با اشاره به تشدید تحریمها، گفت: آمریکا اکنون با طرح محاصره دریایی و کمپین تحریم اقتصادی جدید، امیدوار است تا جمهوری اسلامی از درون فروبپاشد.
این کارشناس حوزه بینالمللی انرژی با تحسین صداقت رئیسجمهور برای بیان تبعات تحریمها و محاصره اقتصادی، خاطرنشان کرد: پزشکیان مشکلات را صادقانه به مردم میگوید و در نهایت در شرایط موجود، باید با مردم صادقانه صحبت کرد، مسائل و مشکلات شفاف بیان شوند و در نهایت، مردم هم در حل این مشکلات، دخیل شوند.
دیدگاه تان را بنویسید