«مجیدرضا حریری» در گفتوگو با «توسعه ایرانی» و با انتقاد از پنهانکاری ابعاد ماجرا:
محاصره دریایی تفاوتی با اشغال خاک کشور ندارد
رامتین موثق
با تشدید درگیریهای نظامی در تنگه هرمز و خلیجفارس، به نظر میرسد توافق اولیه میان ایران و ایالات متحده آمریکا دیگر بیمعنا شده و شرایط در حال بازگشت به قبل از امضای این توافق است.
پنهانکاری تبعات محاصره دریایی توسط مسئولین چه معنایی دارد؟ اکنون ادعا میشود که مسیرهای زمینی و کریدوری میتوانند جایگزین بنادر جنوبی شوند در صورتی که روزانه حدود ۹۰ هزار کانتینر در بنادر ما یا بارگیری میکنند و یا بار خود را خالی میکنند اما تمام مسیرهای زمینی ما پاسخگوی تنها ۱۰ درصد این حجم هستند
در پی تشدید درگیریها، آمریکا اعلام کرد که از ساعت ۱۶ روز سهشنبه ۱۴ ژوئیه (۲۳ تیر) به وقت شرق آمریکا (بامداد چهارشنبه به وقت تهران)، محاصره دریایی همهجانبهای را علیه بنادر و سواحل ایران آغاز میکند. ترامپ در روز دوشنبه اعلام کرد که آمریکا قصد دارد محاصره دریایی را بازگرداند و فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) و نیروی دریایی آمریکا در بیانیهای تایید کردند که این محاصره تمام خطوط ساحلی ایران، از جمله پایانههای نفتی را دربرمیگیرد و شامل تمامی کشتیها با هر پرچمی خواهد شد. نیروی دریایی آمریکا هشدار داده است کشتیهایی که بدون مجوز وارد محدوده محاصره شوند، متوقف، بازرسی یا توقیف خواهند شد و در صورت عدم همکاری، ممکن است علیه آنها از قدرت نظامی استفاده شود.
آغاز دوباره محاصره دریایی ایران از سوی آمریکا و نگرانی از اختلال همزمان در بخشی از عرضه انرژی روسیه، بازار جهانی نفت را با شوک تازهای مواجه کرد. قیمت نفت در معاملات روز دوشنبه بیش از ۹ درصد افزایش یافت و به بالاترین سطح یک ماه اخیر رسید. هرچند که تبعات این قضیه برای ایران تنها به حوزه انرژی، محدود نمیماند
تکرار تاکتیک «انکار» از سوی مسئولان
اقتصاد کشور با تبعات محاصره دریایی بیگانه نیست و در طول محاصره دریایی گذشته، صادرات نفت کشور به حداقل و نزدیک به صفر رسیده و واردات کالا نیز با مشکلاتی مواجه شده بود.با وجود تجربه این تبعات در ماههای گذشته، مسئولین باز هم استراتژی «انکار» را برگزیده و اصرار دارند که روند اقتصادی کشور به روال عادی در جریان است. برای مثال وزیر نفت دیروز و درحالیکه حدود دو هفتهای است که تحریمهای نفتی در پی تشدید تنشها در تنگه هرمز بازگشته است، اعلام کرد که روند صادرات نفت بدون وقفه ادامه دارد و لغو معافیت تحریمی ایران هیچ تاثیری بر آن نگذاشته است.دیروز همچنین اسماعیل کوثری، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس تصریح کرد که در صورت محاصره دریایی، نفت را از راههای خشکی صادر میکنیم و بنابراین نباید نگران تبعات محاصره دریایی بود؛ اما به اعتقاد اکثر تحلیلگران و کارشناسان، ظرفیت حملونقل زمینی ایران پاسخگوی نیازهای تجاری ما نیست.در همین خصوص، محمدصادق قنادزاده، معاون خدمات تجاری سازمان توسعه تجارت ایران، در مورد فعال شدن کریدورهای تجاری جدید، به ایلنا، اظهار کرده است: «۶ تا ۷ کریدور جایگزین را با تحلیل کامل ظرفیتها و چالشهای آنها، معرفی کردیم که بخشی از آنها نیز فعال شده است. طبیعتا تمام این کریدورها نمیتوانند با ظرفیت بنادر جنوبی کشور به سرعت جایگزین شوند؛ ولی بالاخره اقداماتی شروع شده که نمونه آن تجارت ریلی از چین و اوراسیا و کشورهای حوزه شمال است که کما بیش، کار میکند.» هرچند که او اذعان کرده در کوتاهمدت و میانمدت، بنادر جنوبی کشور جایگزینی ندارند.
مجیدرضا حریری: مفهوم محاصره دریایی در بلندمدت با اشغال کشور چندان متفاوت نیست، در نتیجه باید همان رفتاری را در قبال محاصره دریایی داشته باشیم که در زمان تجاوز دشمن به خاک داریم. در این مسیر، انتخاب اول ما مذاکره، مباحثه و گفتوگو است اما اگر ببینیم به نتیجه نمیرسد باید با حداکثر توان نظامی اقدام کنیم
حمله به پل «آققلا»؛ مقدمه بازگشت محاصره دریایی
قبل از آغاز مجدد محاصره دریایی، ارتش متجاوز آمریکا 18 تیرماه به پل تاریخی «آققلا» در استان گلستان حمله کرده بود که نقش این پل در حملونقل ریلی کشور، اهمیت بسیاری دارد.
در همین راستا، حمید حسینی، سخنگوی اتحادیه صادرکنندگان فرآوردههای نفت، گاز و پتروشیمی، در گفتوگو با تجارتنیوز، حمله به این پل را زمینهساز بازگشت محاصره دریایی دانست و بیان کرد: «آمریکا متوجه شد اگر بخواهد دوباره به بحث محاصره دریایی برگردد، باید ابتدا سراغ مسیرهای جایگزین برود و آنها را دچار مشکل کند. آمریکا نهتنها به آققلا، بلکه به چابهار هم حمله کرد؛ رادار چابهار را زنند و تأسیسات این شهر را هدف قرار دادند. این نشان میدهد که آنها هنوز به این موضوع فکر میکنند که اگر لازم شد دوباره به بحث محاصره دریایی برگردند، بستر مسیرهایی را که میتواند جایگزین مسیر دریایی شود، از بین ببرند.»
«بحری» بودن ایران مزیت است
رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و چین در گفتوگو با «توسعه ایرانی»، درباره تبعات برقراری مجدد محاصره دریایی، عنوان کرد که محاصره دریایی، در هر صورت به معنای محاصره تجارت خارجی است.مجیدرضا حریری افزود: کشورهای دنیا را میتوان به دو گروه «بحری» و «برّی» تقسیم کرد. کشورهایی که به دریا راه دارند بحری نامیده میشوند و کشورهایی که محصور در خشکی هستند، برّی نام دارند. کشورهای برّی، به خصوص در حوزه آسیانهی میانه، اصولاً توسعه بسیار سختتری نسبت به کشورهای بحری دارند.
به گفته او، بحری بودن ایران و وجود 4 هزار کیلومتر دسترسی به آبهای آزاد در سواحل جنوبی خلیجفارس، از مزیتهای ایران در تجارت و توسعه است.این کارشناس اقتصادی مطرح کرد: در کل دنیا هم حجم عمده تجارت خارجی، یعنی قریب به ۹۰ درصد، روی آب انجام میشود پس باید از محروم کردن دسترسی کشور به آبهای آزاد توسط دشمن، به هر شکلی ممانعت شود.
رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین در گفتوگو با «توسعه ایرانی»: تبعات محاصره دریایی مانند تحریمها نیست که در بلندمدت قابل تحمل باشد. تابآوری ما، و هر کشوری در دنیا در مقابل تحریم دریایی به شدت کم است و به همین دلیل اصلا نباید اجازه دهیم چنین طرحی اجرایی شود و پا بگیرد
محاصره دریایی تفاوتی با اشغال کشور ندارد!
حریری درباره راههای برطرف کردن محاصره دریایی، اظهار کرد: انتخاب اول ما مذاکره، مباحثه و گفتوگو است اما اگر ببینیم به نتیجه نمیرسد باید با حداکثر توان نظامی اقدام کنیم.او تصریح کرد: مفهوم محاصره دریایی در بلندمدت، با اشغال کشور چندان متفاوت نیست، در نتیجه باید همان رفتاری را در قبال محاصره دریایی داشته باشیم که در زمان تجاوز دشمن به خاک داریم.این مقام تجاری ادامه داد: با فردی طرفیم که حتی در آبهای آزاد بینالمللی، که جزو آبهای سرزمینی هیچ کشوری نیست، کشتیها را توقیف میکند؛ در نتیجه در مقابل چنین آدم زباننفهم و قانوننفهمی نمیتوان با رفتارهای کاملا مسالمتآمیز، صحبت کرد. اگر مذاکره هم میکنیم، این مذاکره باید از یک پشتوانهی نظامی قدرتمند، برخوردار باشد.
تبعات تحریم و محاصره دریایی غیرقابل مقایسه است
حریری همچنین درباره مقایسه تبعات تحریم و محاصره دریایی، خاطرنشان کرد: تحریمها در مقابل محاصره دریایی، یک بازی بچگانه است.
او یادآور شد: روش مقابله و دور زدن تحریمها را یاد گرفته بودیم و روزنههایی برای ورود و خروج کالا ایجاد شده بود. مشکل عمده تحریمها مربوط به روابط بانکی بود و همین موضوع اجازه نمیداد تجارت خارجی ما به درستی و با حداکثر توان فعالیت کند. برای دور زدن چالشهای بانکی تحریم، روشهای مختلفی نظیر تهاتر، استفاده از پول ملی در معامله، ایجاد شرکتهای اقماری و ... وجود دارد اما در محاصره دریایی، حتی اگر پول را هم بتوانیم منتقل کنیم، دشمن از ورود کالا ممانعت میکند.
رئیس اتاق بازرگانی مشترک ایران و چین هشدار داد: تبعات محاصره دریایی مانند تحریمها نیست که در بلندمدت قابل تحمل باشد. تابآوری ما، و هر کشوری در دنیا در مقابل تحریم دریایی به شدت کم است و به همین دلیل اصلا نباید اجازه دهیم چنین طرحی اجرایی شود و پا بگیرد.
او پیشنهاد داد: برای مقابله با این موضوع تنها دو راه وجود دارد، یا مذاکره یا فشار نظامی. حتما هر انسان عاقلی ترجیح میدهد مشکلات خود را با مذاکره حل کند اما اگر نتیجه ندهد، باید تمام ریسکهای نظامی را تحمل کنیم تا مانع چنین محاصرهای شویم.
دلیل پنهانکاری درمورد تبعات محاصره چیست؟
این تحلیلگر مسائل اقتصادی درباره برخی اظهارات مبنی بر جایگزینی بنادر جنوب کشور با مسیرهای کریدوری، بیان کرد: دشمن که این اقدام را انجام میدهد، دقیقا میداند چه اهدافی دارد و ما هم به عنوان طرف درگیر میدانیم چه اتفاقی در حال رخ دادن است، اما نمیدانم این شکل از پنهانکاری چه معنایی دارد؟!
حریری توضیح داد: روزانه حدود ۹۰ هزار کانتینر در بنادر ما یا بارگیری میکنند و یا بار خود را خالی میکنند اما تمام مسیرهای زمینی ما پاسخگوی تنها ۱۰ درصد این حجم هستند ازاینرو نمیتوانیم با ظرفیت زیر ۷۰ تا ۸۰ درصد، تجارت خارجی خود را اداره کنیم چه برسد به اینکه به ظرفیتهای پایینتر هم برسیم.
ای اضطراری از قبیل غذا و دارو، حتما باید به فکر راههای جایگزین، اعم از ریلی و زمینی و هوایی، باشیم و در ضرورت پیدا کردن این مسیرها شکی نیست زیرا اگر این حداقلها هم وارد کشور نشود، توان بازدارندگی ما به کمتر از یک ماه میرسد اما اینکه تصور کنیم میتوانیم تجارت خارجی خود را به این روش اداره کنیم، صحیح نیست.
دیدگاه تان را بنویسید