در گفتوگوی «توسعه ایرانی» با دبیر کانون انبوهسازان، مطرح شد:
افزایش قیمت مصالح درپی آسیب به پتروشیمیها و فولاد
رامتین موثق
چند سالی است که بازار مسکن در رکود فرورفته است و شواهد و آمارها حاکی از کاهش سرمایهگذاری در حوزه ساختمان، کاهش تعداد پروانههای ساخت و به طور کلی، رکود کامل صنعت ساختمان است. این رکود در ساختمانسازی، با رکود در معاملات مسکن نیز همراه بوده است. اکنون برخی امید دارند که بازسازی خرابیهای بعد از جنگ، بتواند مقداری صنعت ساختمان را تحریک کند تا از این رکود، بیدار شده و به تدریج وارد مرحله رونق خود شود. البته این موضوع با چالشهایی مواجه است. اول اینکه بر بازار مسکن و معاملات، رکود حاکم است؛ به دلیل کاهش مستمر قدرت خرید خانوارها و افزایش سهمگین قیمت مسکن در 8 سال گذشته، عمده مردم از این بازار حذف شدهاند بنابراین همین امر یک عامل منفی برای سرمایهگذاران است تا وارد ساختوساز نشوند.
چالش دوم، فضای ناپایدار سیاسی حاکم بر کشور است. هرچند که بازسازی خرابیها میتواند مقداری محرک صنعت باشد اما اکنون کسی نمیداند که وضعیت تنشها به چه صورت است، آیا احتمال توافق بیشتر است یا در نهایت درگیریهای نظامی دوباره از سر گرفته خواهد شد؟ بنابراین اکنون کشور در وضعیت پساجنگی نیست تا سرمایهگذاران نیز با طیب خاطر برای بازسازی خرابیها اقدام کنند. اما مانع سوم رونق بازار مسکن، آسیبی است که جنگ اخیر بر پیکر زخمدیده اقتصاد کشور وارد کرد. تجاوز به صنایع فولاد و پتروشیمی عموم صنایع کشور را با چالش تامین مواد اولیه مواجه کرده است و اکنون برای صنعت ساختمان احتمال افزایش قیمت مصالح، مطرح است.
بعد از اتفاقاتی که در اسفندماه رخ داد، در تهران بزرگ شرایط معاملات مسکن بسیار ناپایدار شد منتهی در سایر جغرافیای کشور، بر اساس رصد و استعلام میدانی، معاملات مسکن، نسبت به سال گذشته، شرایط بهتری پیدا کرد و به نوعی میتوان گفت در فاز جدیدی از بازار مسکن قرار گرفتهایم. حجم و تعداد معاملات گسترده نیست اما شرایط خرید و فروش هم مانند قفلشدگی بازار مسکن در پنج سال گذشته، نیست و آن شرایط رکود کامل را امروز در بازار مسکن نمیبینیم
قیمت محصولات صنایع پلیمری و لوله
۳ برابر رشد کرد
از آنجا که احتمال افزایش قیمت شدید در مصالح ساختمانی وجود دارد، برخی از کارشناسان درباره احتمال افزایش قیمت مسکن در آینده نزدیک، هشدار میدهند.
در همین خصوص، جمشید برزگر، رئیس کانون سراسری انبوهسازان، در گفتوگو با اقتصادآنلاین و در پاسخ به این پرسش که «آیا صنعت ساختمان در این روزها با شوک حمله به صنایع مواجه است؟ آیا قیمت تمام شده ساخت مسکن افزایش مییابد؟»، گفت: «اگر بخواهیم به صورت اجمالی این موضوع را بررسی کنیم که آیا بعد از آسیبهایی که به صنایع و صنایع پتروشیمی وارد شد قیمت تمام شده مسکن نیز رشد خواهد کرد باید گفت که قطعا این موضوع رخ خواهد داد.» او توضیح داد: «بعد از حملات ناجوانمردانه به صنایع و صنعت پتروشیمی باید اذعان کرد که صنایع پلیمری و لوله حدود ۳ برابر رشد کرد. البته صنعت فولاد نیز بعد از این اتفاقات بر قیمت محصولات مرتبط با صنعت ساختمان را تحت تاثیر قرار داده است بهطوری که در این بخش نیز شاهد رشد ۲۰ درصدی قیمت صنایع فولادی مرتبط با بخش
مسکن هستیم.»
این مقام صنفی همچنین درباره رکود معاملات مسکن و تاثیر آن بر ساختوساز، تصریح کرد: «بازار مسکن در شوک فرورفته است و مشخص نیست که بتوانیم از آینده بازار و صنعت ساختمان یک پیشبینی دقیقی داشته باشیم. اما آنچه که میتوان در این وضعیت به آن اشاره کرد این است که قیمت تمام شده ساخت مسکن قطعا تحت تاثیر قرار خواهد گرفت.»
به نظر میرسد اصلیترین چالش فعلی صنعت ساختمان، افزایش قیمت مصالح در پی آسیب دیدن به صنایع پتروشیمی و فولاد است و ر همین 40 روز نیز، قیمت این مصالح رشد قابل توجهی داشت اما به عقیده برخی کارشناسان، حل تمام این چالشها منوط به پایان یافتن شرایط فعلی در کشور، و برقراری امنیت برای فعالیت اقتصادی است.
بهبود نسبی در معاملات مسکن
دبیر کانون سراسری انبوهسازان در گفتوگو با «توسعه ایرانی»، درباره تاثیر جنگ بر رکود صنعت و بازار مسکن، یادآور شد: قبل از جنگ نیز به مدت 5 سال صنعت ساختمان دچار رکود بود و معمولا دوران رکود و رونق در کشور ما، در بازههای 3 ساله تا 5 ساله شکل میگیرد.
دبیر کانون سراسری انبوهسازان در گفتوگو با «توسعه ایرانی»: در حوزه مصالح ساختمانی آن چیزی که فعلا بیش از اندازه شرایط را سخت کرده، آسیب به صنایع پتروشیمی است که ارتباط مستقیم با دهها نوع مصالح ساختمانی دارد که این امر باید مدیریت شود و شرایطی فراهم و تمهیداتی اندیشیده شود تا واردات آن توجیه اقتصادی داشته باشد و در بازار تزریق شود. آخرین عرضه مصالح در بورس کالا 80 تن بود اما تقاضا به بیش از 3 هزار تن رسیده بود. وقتی نظم عرضه و تقاضای بازار بههم میخورد، شکاف قیمتی سنگینی ایجاد میشود
فرشید پورحاجت اظهار داشت: تا قبل از جنگ تحمیلی سوم، بازار مسکن در حال پوستاندازی بود و بازار مسکن به لحاظ خرید و فروش معاملات ملکی، شرایط بهتری پیدا کرده بود؛ هرچند که مقداری هم افزایش قیمت در حال شکلگیری بود.
او درباره شرایط بازار پس از جنگ، افزود: بعد از اتفاقاتی که در اسفندماه رخ داد، شاید تنها در تهران بزرگ شرایط معاملات مسکن بسیار ناپایدار شد منتهی در سایر جغرافیای کشور، بر اساس رصد و استعلام میدانی، معاملات مسکن، نسبت به سال گذشته، شرایط بهتری پیدا کرد و به نوعی میتوان گفت در فاز جدیدی از بازار مسکن قرار گرفتهایم.
به گفته این مقام صنفی، حجم و تعداد معاملات گسترده نیست اما شرایط خرید و فروش هم مانند قفلشدگی بازار مسکن در 5 سال گذشته، نیست و آن شرایط رکود کامل را امروز در بازار مسکن نمیبینیم.
رونق ساختوساز به شرط تشویق
پورحاجت همچنین درباره وضعیت ساختوساز، بیان کرد: برای بررسی کامل وضعیت ساختوساز باید آمارهای مرکز آمار، منتشر شود اما طبق آمارهای فصلی، شرایط ساختوساز در زمستان 1404 نسبت به مدت مشابه سال 1403، بهبود پیدا کرد.
او تصریح کرد که وضعیت ساختوساز در فروردین 1405 اصلا مساعد نبوده و علت آن هم کاملا مشخص است که به واسطه شرایط جنگی بوده است.
دبیر کانون سراسری انبوهسازان به اقدامات لازم برای بهبود صنعت ساختمان، اشاره کرد و ادامه داد: به نظرم میرسد شوراهای شهر، با توجه به اینکه اعتبار این شوراها هم تمدید شده است، باید شرایط جدیدی را رقم بزنند و شهرداریها، سیاستهای تشویقی را اعمال کنند. یکی از اتفاقات مثبت امسال، ابلاغیه وزارت کشور بود؛ بنا به این ابلاغیه، این وزارتخانه اجازه افزایش عوارض منتج به صدور پروانه ساختمان را به شهرداریها نداد و این عوارض کماکان با نرخ قبلی محاسبه میشود. علاوه بر آن در جهت رونق در حوزه ساختوساز و جذب سرمایهگذاری بهتر، مطلوبست در همین ابتدای سال، وزارت کشور سیاستهای تشویقی را نیز به شهرداریها ابلاغ کند.
پورحاجت تاکید کرد: همه ما میدانیم جنگ پدیده شومی است و در شرایط جنگی، مقداری هم فرار سرمایه ایجاد میشود و این موضوع یک اصل پذیرفته شده، به خصوص در حوزه مسکن و ساختمان است.
فرشید پورحاجت: طبق آمارهای فصلی، شرایط ساختوساز در زمستان 1404 نسبت به مدت مشابه سال 1403، بهبود پیدا کرد. اما وضعیت ساختوساز در فروردین 1405 به واسطه شرایط جنگی اصلا مساعد نبود. هرچند به نظر میرسد اگر ازسوی شهرداریها و شوراهای شهر سیاستهای تشویقی اعمال شود، رکود 5 سال گذشته نیز سپری میشود و در کشور، یک فاز ساختوساز خوبی شکل میگیرد
او مطرح کرد: به نظر میرسد اگر حمایت از طریق شهرداریها و شوراهای شهر اعمال شود، رکود 5 سال گذشته نیز سپری میشود و در کشور، فاز ساختوساز خوبی شکل میگیرد.
بههم خوردن نظم بازار مصالح
این کارشناس صنعت ساختمان درباره تاثیر آسیب به صنایع پتروشیمی و فولاد بر مصالح ساختمانی، به افزایش قیمت مواد اولیه صنعت ساختمان اشاره کرد و گفت: به نظر میرسد که این افزایش قیمتها تداوم نخواهد داشت.
پورحاجت عنوان کرد: وزارت صمت ابلاغیه بسیار مناسبی در خصوص ممنوعیت صادرات محصولات پتروشیمی داشت و شورای عالی امنیت ملی هم باید شرایط ویژهای را برای واردات محصولات پتروشیمی و معافیتهای گمرکی در این حوزه، برای این پیک قیمتی کوتاهمدت درنظر بگیرد.
او درباره مشکلات ایجاد شده برای صنعت ساختمان، افزود: در حوزه مصالح ساختمانی آن چیزی که فعلا بیش از اندازه شرایط را سخت کرده، آسیب به صنایع پتروشیمی است که ارتباط مستقیم با دهها نوع مصالح ساختمانی دارد که این امر باید مدیریت شود و شرایط و تمهیداتی فراهم شود تا واردات آن توجیه اقتصادی داشته باشد و در بازار تزریق شود. در فولاد هم مشکل ما فعلا بیشتر مربوط به ورق است که باید تا باثبات شدن وضعیت کارخانههای فولادی، شرایط توزیع ورق هم در کشور مدیریت کرد.
دبیر کانون سراسری انبوهسازان درباره عرضه در بورس نیز گفت: دولت باید در نحوه توزیع هم مدیریت داشته باشد و برای مثال، عرضه را در بورس افزایش دهد. آخرین عرضه مصالح در بورس کالا 80 تن و تقاضا بیش از 3 هزار تن بود. وقتی نظم عرضه و تقاضای بازار به هم میخورد، شکاف قیمتی سنگینی هم ایجاد میشود.
پورحاجت در پایان، خاطرنشان کرد: البته در سال جاری حتما مصالح ساختمانی مشمول افزایش قیمت خواهند شد که یک عامل آن به دلیل تورم عمومی است و عامل دوم، افزایش هزینههای تولید نظیر افزایش 60 درصدی حقوق و دستمزد است که البته این روند طبیعی است و تاثیر خود را بر افزایش قیمت نهادههای تولید و کارخانهها خواهد گذاشت.
به اعتقاد او، اکنون یک افزایش قیمت غیرمنطقی در بازار شکل گرفته است که ضرورت مدیریت دولت را دوچندان کرده است.
دیدگاه تان را بنویسید