فرشاد مومنی:
مراقب تبعات حمله به فولادسازان و پتروشیمیها باشیم
استاد دانشگاه علامه طباطبایی در مراسم رونمایی از کتاب «توسعه و تله تاریخ»، اظهار کرد: منهای همه خطاهایی که در عرصه مدیریت اقتصادی تاکنون در کشور شده، ضربهای که در جنگ اخیر از ناحیه آمریکا و اسرائیل به ما زده شد، حمله به فولادسازان و پتروشیمیها بود که مشخص است در پاییندست صنایع، چه بهای سنگین اشتغالزدایی برای ما به همراه خواهد داشت؛ اما دولتمردان باید متوجه باشند که اقتصاد ملی را با واردات نمیشود اداره کرد آن هم برای یک اقتصاد خامفروش.
دکتر فرشاد مومنی در همایش سالانه «پوینده مردی به راه» که به مناسبت چهارمین سالگرد درگذشت استاد علی رضاقلی در موسسه مطالعات دین و اقتصاد برگزار شد، با اشاره به جنگ تحمیلی اول پس از انقلاب، گفت: یکی از وحشتناکترین ضربهها و اولین شوک معکوس قیمت نفت در آن سال در هنگامه جنگ اتفاق افتاد. دولت وقت دستور داد برای مواجهه با این شرایط، وزارتخانه تولیدی حداقل نیاز به ارز را برای ادامه فعالیت آن دستگاه استفاده کنند. خلاصه این تجربه از آن سالها این جمله است که «پشت کردن به مردم و بیاعتنایی به خواستهها و حداقل رفاه آنها از پیشاتاریخ تا امروز، مایه سرافکندگی و سقوط حکومتها بوده است.»
او افزود: ابتداییترین چیزی که در آن شرایط اتفاق میافتاد، اخراج وسیع نیروی کار در کارخانهها بود. اما به مدد آن ذخیره دانایی بینظیری که مرحوم عالینسب داشتند این اتفاق نیفتاد. ایشان با محاسبه هزینه فایده نشان دادند که اگر ما نظم شغلی شریفترین انسانها را به هم نزنیم و افراد از کار اخراج نشوند و در کارخانه بمانند، هزینه آن از نظر اقتصادی، اجتماعی و امنیت ملی کمتر است تا زمانی که آنها اخراج شوند. این در حالی بود که ما تا شش ماه بعد از جنگ ۱۲ روزه در سال ۱۴۰۴ وحشتناکترین اخراجها را تجربه و در شرایط مشکوک تورمزا، بیسابقهترین ضربهها را به معیشت مردم بهویژه از نظر قیمت مواد غذایی وارد کردیم. ۱۰ سال است که همه کسانی که دستی در اداره اقتصادی ایران دارند، میگویند که اقتصاد ایران با بحران حاد تقاضای موثر روبروست؛ یعنی مواد غذایی، پوشاک و ... وجود دارد و در دسترس است؛ اما نزدیک به ۷۰ درصد جامعه قادر به تامین نیازهایشان نیستند. در چنین شرایطی، یک حکومت درنهایت حسن نیت میخواهد به مردم دلگرمی بدهد بنابراین میگوید خیالتان راحت باشد که مواد غذایی وارد کردیم؛ اما وقتی ۷۰ درصد جامعه از خرید آن بازمیمانند، این حرف، پاشیدن نمک روی زخم است؛ یعنی به رخ فقرا بکشند که مواد غذایی وجود دارد؛ اما نمیتوانید بخرید.
این اقتصاددان برجسته به دولت توصیه کرد که در چنین شرایطی، اشتغال مولد را سرلوحه سیاستهای خود قرار دهد و افزود: در همان سالهای جنگ تحمیلی اول، دولت وقت اخراج نیروی کار در کارخانهها را ممنوع اعلام کرد و در پی آن، قراردادی ۱.۵ میلیارد دلاری با سپاه و وزارت دفاع منعقد کرد تا کل ظرفیت تولیدی کشور معطوف به تولید قطعاتی شود که وارد کشور میشد که ثمره آن ظرفیت آزادشده و دانش ذهنی در آن سالها توان موشکی است که حالا داریم.
به گفته مومنی، پیدا کردن راه حل متناسب با اقتصائات زمانه بالاترین سطح هوشمندی است که نظام تصمیمگیری باید از خود نشان دهد. لازمه این کار این است که مردم و دانایان به حساب بیایند. اگر دولت به مردم درفش نشان دهد ولی حسن نیت داشته باشد صلاحیتی برای جامعه ندارد، اما با اتکا به دانایان راه نجات پیدا خواهد شد.
دیدگاه تان را بنویسید