وقتی کارگران بیکارشده حق خروج از منزل را ندارند
قطع مستمری بیکاری به بهانههای واهی
یکی از چالشهای عمده حوزه بازرسیهای سازمان تامین اجتماعی در گذشته، نظارت بر بیمه کارگران ساختمانی بوده که بازرسیهای سرزده و قطع شدن دائمی بیمههای این دسته از کارگران به دلیل عدم حضور در کارگاه، همواره مورد انتقاد بوده است. اکنون با گسترش تعداد بسیار بالای متقاضیان بیمه بیکاری در کشور، مجدداً بازرسیهای سختگیرانه، فعال و باعث نارضایتی مقرریبگیران بیکاری شده است.
به گزارش ایلنا، «فاطمه.م» یک کارمند بخش خصوصی که اخیراً اقدام به درخواست بیمه بیکاری کرده، پس از گذشت دو ماه از ثبت این درخواست، با پیامک ارسال پرونده بیمه بیکاری به شعبه محل خود در تهران مواجه شده است. او میگوید: «بعد از گذشت دو ماه از درخواست و در زمانی که منتظر بودم مقرری سه ماه بیمه بیکاری یکجا برایم واریز شود، پیامکی دال بر خروج از لیست بیمه بیکاری دریافت کردم».
این کارگر اخراجی تصریح میکند: بعد از دریافت پیامک با سازمان تامین اجتماعی و شعبه منطقه تماس گرفتم و مشخص شد که دقیقا در روزی که به دلیل بیماری و مراجعه به بیمارستان و خرید داروهایم در منزل نبودم، بازرسان به درب منزل مراجعت کرده و به دلیل عدم پاسخگویی و خالی بودن منزل، گزارش غیبت برای من رد کردند.
وی میافزاید: برای من سوال است که اگر من برای خرید از منزل خارج شده بودم نیز با یکبار بازرسی همین رای برای من صادر میشد؟ با شواهدی که فعلاً موجود است، احتمالاً شیوه قطع کردن بیمه بیکاری به همین نحو است! اگر قرار بر این است که به این شیوه بیمه بیکاری مردم را قطع کنند، خجالت نکشند و به ما پابند الکترونیکی اختصاص بدهند!
وقتی حق خروج از منزل را نداری!
«حسین.خ» نیروی بیکار شده دیگری که یک ماه است درخواست بیمه بیکاریاش تایید شده، حکایت دیگری را نقل میکند که اندکی تلختر و شگفتانگیزتر است.
او میگوید: به دلیل پایین بودن سوابق بیمه، نهایتاً شش ماه میتوانم از بیمه بیکاری استفاده کنم به همین دلیل، غالباً صبحها برای مصاحبه کاری با شرکتهای مختلف از خانه خارج میشوم. مادرم بیماری قلبی و عصبی دارد و با پسانداز گذشته و کسب و کار در سبدگردانی بورس، مدتی زندگی را میچرخاندم تا متوجه بیکاری من پس از جنگ اخیر نشود اما یکی از روزها که من خانه نبودهام، بازرس به منزل ما مراجعه کرده و از مادرم در رابطه با من پرسیده است. چند روز است سرگردان ماندهام که به مادرم اصل ماجرا را بگویم یا نگویم! او هنوز سوال میکند که چرا مامور تامین اجتماعی سراغ من را گرفته و من باید واقعیت را پنهان کنم!
این نیروی کار بیکار شده تاکید میکند: چرا نباید راه بهتری برای شناسایی بیکارشدگان واقعی وجود داشته باشد؟
ترافیک سنگین برای دریافت بیمه بیکاری
انتقادات درباره نحوه رسیدگی به پرونده بیمههای بیکاری درحالی مطرح میشود که به دلیل ترافیک سنگین بیکاران متقاضی مقرری، فرآیند رسیدگی به پروندهها و پرداخت مقرری بسیار طولانیتر شده است. برخی از بیکارانی که تقاضای بیمه بیکاری خود را قبل از جنگ 39 روزه ارائه دادند، تازه با گذشت سه ماه، در پایان اردیبهشت اولین مقرری خود را دریافت کردند. از سوی دیگر، افزایش ۲۰۰ تا ۵۰۰هزار نفری متقاضیان و ثبتنامکنندگان بیمه بیکاری باعث شده میان دولت و سازمان تامین اجتماعی در تامین منابع صندوق بیمه بیکاری اختلافاتی ایجاد شود.
با شواهدی که فعلاً موجود است، سرکشی به منزل متقاضی، شیوه قطع کردن بیمه بیکاری است! اگر قرار بر این است که به این شیوه بیمه بیکاری مردم را قطع کنند، خجالت نکشند و به ما پابند الکترونیکی اختصاص بدهند
شیپور بیمه بیکاری را از سر گشاد آن نزنیم!
«اکبر شوکت» رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران ساختمانی درباره وضعیت رسیدگی به تقاضاهای بیمه بیکاری، با یادآوری کشمکشهای همیشگی این تشکل با تامین اجتماعی در زمینه قطع بیمه کارگران ساختمانی گفت: متاسفانه به نظر میرسد همان مشکلاتی که در زمینه قطع بیمه کارگران ساختمانی با وجود پرداخت عوارض از سوی کارفرما و حق بیمه از سوی کارگر وجود داشت، این بار به شکلی دیگر با افزایش تعداد متقاضیان بیمه بیکاری برای شاغلان بیکارشده نیز بهوجود آمده است.
وی افزود: کجای قانون گفته شده که وقتی کارگری بیکار میشود و در سامانه تقاضای بیمه بیکاری ثبت میکند، باید در خانه بنشیند و بازرسی خانگی از او به عمل بیاید تا مشخص شود که سر کار میرود یا خیر؟ اگر شیوه کار به این شکل باشد که بازرس در منزل فرد بیکار شده سرک بکشد، مسلماً اقدامی خارج از ضوابط قانونی رخ داده است.
کرامت انسانی بیکارشده را پایمال میکنند
شوکت اضافه کرد: در شرایطی که امروزه تمامی کارشناسان مالیاتی و کارشناسان قوه قضاییه میتوانند از نظر فنی تراکنشها و حسابهای یک نفر را کنترل کنند، آیا نمیتوان با رصد شماره حسابهای متقاضی بیمه بیکاری و شناسایی واریزکنندگان، در صورت احراز برخورداری واریزکننده از کد کارفرمایی، با متقاضی برخورد کرده و متخلفان را جریمه کرد؟ معتقدیم که بازرسی به این شیوه که به سراغ منزل یک فرد بیکار شده بیایند و احتمالاً آبروی او را در مقابل خانواده و گاه همسایه او بریزند، خلاف کرامت انسانی است.
این فعال کارگری ادامه داد: امروزه در بسیاری از کشورهای دنیا، شیوههای بسیار روزآمدتر و بهتری برای شناسایی افراد متخلف در حوزههای بیمهای موجود است. چرا از تجربیات جهانی استفاده نمیکنیم؟ چرا مانند بسیاری از کشورها از ظرفیت تشکلهای کارگری و نهادهای مختلف استفاده نمیکنیم و به جای آن، بازرسان را در کشف موارد تخلف با ایجاد سیستمهای امتیازی، ذینفع کرده و بستر فساد ایجاد میکنیم؟
شوکت: کسی که بیمه بیکاری طلب میکند، چیزی فراتر از آنچه با پرداخت سهم سه درصد حق بیمه بیکاری در طول سالها پسانداز کرده، از صندوق بیمه بیکاری طلب نمیکند که بخواهیم به هر روشی آن را قطع کنیم
سختگیری بیمورد برای اعطای یک حق بیمهای
دبیر اجرایی خانه کارگر استان قم تصریح کرد: معتقدیم کسی که بیمه بیکاری طلب میکند، چیزی فراتر از آنچه با پرداخت سهم سه درصد حق بیمه بیکاری در طول سالها پسانداز کرده، از صندوق بیمه بیکاری طلب نمیکند که بخواهیم به هر روشی آن را قطع کرده یا ارائه خدمات پرداخت مقرری را در این شرایط سخت بازار کار که شغل به سختی پیدا میشود، سخت و دشوار کنیم. کارگر بیکارشده از سهم سه درصدی خود که سالها واریز کرده، در زمان بیکاری غیرارادی استفاده میکند. کارگری که ۵ سال یا بیشتر حق بیمه واریز کرده حداقل یک سال و کارگری که ۱۰ سال و بیشتر حق بیمه واریز کرده، حداقل دو سال این حق را دارد که از بیمه بیکاری استفاده کند.
عضو اسبق هیات امنای سازمان تامین اجتماعی بیان کرد: به عنوان کسی که هشت سال در هیات امنای تامین اجتماعی حضور داشتم، میتوانم تصدیق کنم که در همه امور نظارتی از این دست، راهکارهای متنوعی از سوی ذینفعان کارگری و کارفرمایی به عنوان اضلاع سه ضلع سهیم در سازمان، پیشنهاد شده اما هنوز به آنها توجه نمیشود.
شوکت تاکید کرد: مدیریت وضعیت بیکاران و بیمه بیکاری یک زنجیره ارکان به هم پیوسته دارد که از لحظه اعلام بیکاری تا جدا شدن فرد جویای کار از این صندوق، باید با هم کار کنند. یک بخش این زنجیره، بخش پرداخت مقرری و شناسایی فرد بیکار است. مرحله بعدی، بخشی است که باید سازمان آموزش فنی و حرفهای ورود کرده و با تقویت رایگان توانایی مهارتی، زمینه جستجوی شغلی دستکم در سطح معیشتی متناسب با شان نیروی کار را فراهم کند اما ما پس از دهه 70 با افول کارآمدی این نهاد مهم در کشور مواجه شدیم و امروزه کمتر متقاضی بیمه بیکاری وجود دارد که به اهمیت نقش این سازمان در هدایت شغلی و آموزش فرد بیکار شده آگاه شود.
وی افزود: مرحله بعدی این زنجیره، بحث کاریابی است که باید توسط معاونت اشتغال و توسعه کارآفرینی وزارت کار رقم بخورد. فرآیند جستجوی کار از طریق بانک دادههای خود وزارت کار و انواع کاریابیهای قدرتمند خارج از وزارت کار، میتواند با یک تعامل خوب پا بگیرد و ظرف مدت کوتاهی بسیاری از متقاضیان بیمه بیکاری و مقرریبگیران آن را به سر شغلهایی هم شان خود بفرستند! اما متاسفانه معاونتهای توسعه کارآفرینی و اشتغال ما با هدایت وامهای مختلف که اغلب برای اشتغال استفاده نمیشوند، نتوانسته به اهداف خود برسد و در این زمینه نیز نیازمند به اصلاحات جدی هستیم.
شوکت در پایان گفت: معتقدیم برای کارگر بیکارشده و نیروی کار جویای شغل، کل مجموعههای بیمه بیکاری، سازمان فنی و حرفهای، معاونت اشتغال و بخشهای کاریابی، همگی بخشهای مختلف یک زنجیره هستند که باید در هماهنگی با هم، فرد بیکار شده را از اولین مرحله تا مرحله پایانی اشتغال، هدایت کنند. پیشنهاد این ادغام را که امروز وزیر کار هم آن را مطرح کرده، دو دهه پیش مطرح کرده بودیم و امیدواریم در شرایط حساس فعلی، با اصلاح جدی ساختاری، مدیریت اشتغال کشور این چنین به حال خود رها نماند!
دیدگاه تان را بنویسید