چگونه اسپانیا به فرانسه درس تیم بودن داد؟
ستارهکشی!
آریا طاری
سوت پایان اولین مسابقه نیمهنهایی جامجهانی در ورزشگاه به صدا درمیآید و سکوتی مرگبار اردوی خروسها را فرا میگیرد. در سوی دیگر میدان، پیراهنهای سرخرنگ لاروخا در آغوش یکدیگر گره خوردهاند. تابلوی نتایج ورزشگاه دالاس در نیمهنهایی جامجهانی ۲۰۲۶، حقیقتی غیرقابل انکار را به تصویر میکشد؛ فرانسه صفر و اسپانیا دو. این تنها یک پیروزی ساده در یک مسابقه فوتبال نبود؛ این یک بیانیه تاکتیکی، یک درس بزرگ و پیروزی مطلق فلسفه کار تیمی بر فردگرایی بود. تیمی که بدون اتکای صرف به تکستارهها و با هماهنگی بینظیر، مقتدرانه بلیت فینال نیوجرسی را رزرو کرد تا منتظر برنده نبرد انگلیس و آرژانتین بماند.
پیش از آغاز جامجهانی ۲۰۲۶، نام فرانسه لرزه بر اندام هر حریفی میانداخت. آنها با در اختیار داشتن ترسناکترین خط حمله جهان و ستارههایی چون کیلیان امباپه، عثمان دمبله، مایکل اولیسه و دزیره دوئه، بخت نخست قهرمانی محسوب میشدند. بسیاری معتقد بودند که هیچ سدی یارای مقاومت برابر این سیل خروشان استعداد را نخواهد داشت. اما اسپانیا با آرامش و طمأنینه همیشگیاش پا به میدان گذاشت. آنها نشان دادند که در مستطیل سبز، نامها فوتبال بازی نمیکنند، بلکه این قلبهای تپنده و ذهنهای همسو هستند که جامها را فتح میکنند.
اسپانیا به جای آنکه تمام بار مسئولیت را بر دوش پدیده جوان خود، لامین یامال بگذارد، فوتبال بازی کرد. آنها توپ را به چرخش درآوردند، روزنهها را با هوشمندی بستند و ثابت کردند که تقابل بهترین خط دفاع و بهترین خط حمله جام، همیشه به سود تیمی تمام میشود که در ساختار تیمی خود منسجمتر است. خروسها با تمام ستارههایشان مقابل ساختار بینقص اسپانیا زانو زدند تا یکبار دیگر به تاریخ فوتبال ثابت شود که تیم بودن، همواره از ستارهمحور بودن مهمتر و برندهتر است.
بازی با احتیاطی مثالزدنی از سوی هر دو تیم آغاز شد. دقایق ابتدایی به ارزیابی و یک شطرنج تاکتیکی در میانه میدان شباهت داشت. فرانسه تلاش میکرد با تکیه بر سرعت مهاجمانش به عمق دفاع اسپانیا نفوذ کند، اما همواره پشت دیوار با صلابت ماتادورها و خروجهای استثنایی و بینقص اونای سیمون ناکام میماند. در دقیقه۲۲، سکوت سنگین بازی با یک فرار برقآسا شکسته شد. اشتباه عجیب لوکاس دینیه، مدافع چپ استونویلا در تعقیب مسیر توپ، باعث شد تا او در حاشیه محوطه جریمه مرتکب خطایی بیمورد روی لامین یامال شود؛ لگدی که از چشم داور اهل السالوادور دور نماند و نقطه پنالتی نشان داده شد. لامین یامال در این صحنه تاریخساز شد. او با ۱۹سال و یک روز سن، به سومین بازیکن جوانی در تاریخ جامهای جهانی (از سال ۱۹۶۶ به بعد) تبدیل شد که موفق به گرفتن پنالتی میشود. پیش از او تنها مایکل اوون در سال ۱۹۹۸ (با ۱۸سال و ۱۹۸روز مقابل آرژانتین) و دمیتری سیچف در سال ۲۰۰۲ (با ۱۸سال و ۲۲۲روز مقابل تونس) توانسته بودند چنین جسارتی را در سنین نوجوانی به رخ بکشند. پشت این ضربه پنالتی حساس، میکل اویارسابال ایستاد؛ مردی که در تورنمنت ۲۰۲۶ در اوج پختگی قرار دارد. او با خونسردی تمام و با شلیکی دقیق به گوشه بالا و راست دروازه، مایک منیان را تسلیم کرد تا نیمه نخست با همین یک گل به سود شاگردان سرزمین ماتادورها به پایان برسد. دیدیه دشان که با دریافت این گل شیرازه تیمش را از هم پاشیده میدید، پس از آن مجبور شد با مصدومیت بدموقع ویلیام سالیبا نیز دست و پنجه نرم کند؛ اتفاقی که دردسرهای فرانسه را دوچندان کرد.
با آغاز نیمه دوم، انتظار میرفت فرانسه با تمام قوا برای جبران نتیجه هجوم بیاورد، اما اسپانیا کنترل نبض بازی را در اختیار گرفته بود. در دقیقه۵۸، یک ضدحمله سریع و کلاسیک از سوی اسپانیاییها شکل گرفت. دنی اولمو در ابتدا نتوانست اویارسابال را در مسیر دروازه راه بیندازد، اما توپ برگشتی به زیبایی در اختیار پدرو پورو قرار گرفت. مدافع کناری تاتنهام با یک حرکت یک-دو چشمنواز با اولمو، در موقعیتی تکبهتک با سنگربان حریف قرار گرفت و با ضربهای دقیق به گوشه نزدیک دروازه، تور دروازه فرانسه را برای بار دوم به لرزه درآورد. این گل، سند صعود اسپانیا را امضا کرد و رکوردهای جذابی را به ثبت رساند؛ پدرو پورو به دومین مدافع تاریخ تیم ملی اسپانیا تبدیل شد که در یک دوره از رقابتهای جامجهانی موفق به ثبت دو گل میشود. پیش از او، تنها اسطوره بلامنازع، فرناندو هیرو، در سالهای ۱۹۹۸ و ۲۰۰۲ موفق به انجام این کار بزرگ شده بود. دنی اولمو نیز با این پاسگل، نام خود را در کنار سسک فابرگاس افسانهای جاودانه کرد. هر دو نفر اکنون با ثبت هشت پاسگل، رکورددار بیشترین پاسگل برای اسپانیا در تورنمنتهای بزرگ (جامجهانی و یورو از سال ۱۹۸۰ به بعد) هستند. اولمو ثابت کرد که مرد بازیهای بزرگ است؛ او در هر سه حضور خود در نیمهنهایی تورنمنتهای بزرگ برای اسپانیا، یا گل زده (یکبار) یا پاسگل داده است (دو بار). ادامه حملات کور و بیبرنامه فرانسویها در واپسین دقایق مسابقه حاصلی در پی نداشت و بازی با همان نتیجه دو بر صفر به پایان رسید تا یکی از باشکوهترین صعودهای تاریخ فوتبال اسپانیا رقم بخورد.
دیدیه دشان در بیستوششمین حضور خود به عنوان سرمربی فرانسه در جامجهانی (که به تنهایی یک رکورد تاریخی است)، بار دیگر مغلوب گربه سیاه خود شد. او به عنوان سرمربی فرانسه بیش از هر کشور دیگری مقابل اسپانیا متحمل شکست شده است (پنج باخت)
آمار و ارقام این مسابقه، بهتآور و تحسینبرانگیز است. خط حمله فرانسه که لرزه بر اندام رقبا میانداخت، در طول ۹۰دقیقه کاملا فلج شده بود. تیم ملی فرانسه در این بازی تنها ۱۰شوت به سمت دروازه حریف داشت که امید گل (xG) بسیار ناچیز ۰.۳۰ را برای آنها ثبت کرد. این میزان امید گل، کمترین میزان ثبتشده برای یک تیم در بازیهای نیمهنهایی جامجهانی از زمان تقابل برزیل و سوئد در سال ۱۹۹۴ (با امید گل ۰.۱) است. از این ۱۰شوت، تنها سه مورد در چارچوب بود که همگی با سد محکم اونای سیمون برخورد کردند. در سوی مقابل، کیلیان امباپه، کاپیتان و امید اول فرانسویها، شبی کابوسوار را سپری کرد. او هرچند رکورد بیشترین بازی برای فرانسه در تاریخ جامجهانی را شکست و به عدد ۲۱مسابقه رسید، اما نتوانست ناجی تیمش باشد. امباپه در نیمه اول حتی یک شوت هم به سمت دروازه نداشت و جالبتر اینکه تعداد دفعاتی که در تله آفساید هوشمندانه مدافعان اسپانیا گرفتار شد (دو بار)، از تعداد دفعات لمس توپش در محوطه جریمه حریف (یکبار) بیشتر بود! این دومین بار در ۱۵بازی اخیر امباپه در جامجهانی بود که او موفق نشد حتی یک شوت داخل چارچوب داشته باشد (مورد قبلی در یکچهارم نهایی جام ۲۰۲۲ مقابل انگلیس بود). این ناکامی در خط حمله فرانسه مسبوق به سابقه است. فرانسه در سه مورد از هفت مسابقه خود در جامجهانی ۲۰۲۶ (مقابل اسپانیا، پاراگوئه و سنگال) در ثبت حتی یک شوت داخل چارچوب در نیمه اول ناکام ماند؛ اتفاقی فاجعهبار که در ۵۹بازی قبلی آنها در تاریخ این رقابتها (از سال ۱۹۶۶) تنها چهار بار رخ داده بود.
نمیتوان از این پیروزی تاریخی سخن گفت و از درخشش خیرهکننده میکل اویارسابال چشمپوشی کرد. او در مسیر ثبت بهترین عملکرد تکنفره تاریخ فوتبال اسپانیا در یک دوره از رقابتهای جام جهانی قرار دارد. گل او از روی نقطه پنالتی، پنجمین گل او در جامجهانی ۲۰۲۶ بود. با این گل، او پس از داوید ویا در سال ۲۰۱۰ و امیلیو بوتراگنیو در سال ۱۹۸۶، به سومین بازیکن تاریخ اسپانیا تبدیل شد که در یک دوره جامجهانی پنج گل به ثمر میرساند. هیچ بازیکن اسپانیایی تاکنون موفق نشده در یک دوره بیشتر از پنج گل وارد دروازه حریفان کند و اویارسابال حالا یک فینال در پیش دارد تا این رکورد را به تنهایی از آن خود کند. آمار کلی اویارسابال در سالهای اخیر خیرهکنندهتر است. در میان بازیکنان اسپانیا در تورنمنتهای بزرگ، تنها داوید ویا (۱۳گل)، آلوارو موراتا (۱۰گل) و فرناندو تورس (۹گل) گلهای بیشتری از او (هفت گل) به ثمر رساندهاند. همچنین از آغاز سال ۲۰۲۵، او در ۱۹مسابقه خود برای لاروخا در تمامی رقابتها، روی ۲۴گل تاثیر مستقیم داشته است (۱۷گل و هفت پاسگل). این آمار شگفتانگیز، ۱۴مورد بیشتر از هر بازیکن دیگر اسپانیا در این مدت است (نزدیکترین تعقیبکننده او میکل مرینو با ۱۰تاثیرگذاری است).
این صعود و این پیروزی اسپانیا، تنها یک صعود معمولی نبود، بلکه تثبیت سلطه اسپانیای نوین بر فوتبال اروپا و جهان بود. اسپانیا با این پیروزی به رکورد شگفتانگیز ۳۷بازی پیاپی بدون شکست دست یافت و با رکورد تاریخی ایتالیا (بین اکتبر ۲۰۱۸ تا سپتامبر ۲۰۲۱) برابری کرد
پیروزی دراماتیک اسپانیا، دفتر رکوردهای فوتبال جهان را دستخوش تغییرات اساسی کرد. این صعود و این پیروزی، تنها یک صعود معمولی نبود، بلکه تثبیت سلطه اسپانیای نوین بر فوتبال اروپا و جهان بود. اسپانیا با این پیروزی به رکورد شگفتانگیز ۳۷بازی پیاپی بدون شکست دست یافت و با رکورد تاریخی ایتالیا (بین اکتبر ۲۰۱۸ تا سپتامبر ۲۰۲۱) برابری کرد تا به طور مشترک طولانیترین روند شکستناپذیری یک کشور اروپایی در تاریخ فوتبال را به ثبت برساند (هر دو تیم با ۲۸برد و ۹تساوی). اسپانیا با پیروزی در این مسابقه، در هفت مورد از هشت حضور خود در مرحله نیمهنهایی تورنمنتهای بزرگ (جامجهانی و یورو) پیروز شده و راهی فینال شده است. این آمار ۸۸درصدی، بهترین نرخ صعود در میان تمام کشورهای اروپایی با حداقل دو حضور در این مرحله به شمار میرود. جدا از این لاروخا به چهارمین تیم در قرن ۲۱ تبدیل شدند که بدون اینکه حتی در یک مسابقه و حتی برای یک دقیقه از حریفان خود عقب بیفتند، به فینال جامجهانی میرسند. پیش از این، آرژانتین (۲۰۱۴)، ایتالیا (۲۰۰۶) و آلمان (۲۰۰۲) موفق به خلق چنین اقتداری شده بودند. اسپانیا نخستین تیم در تاریخ جامجهانی است که در ۶مسابقه از یک دوره این رقابتها موفق به ثبت کلینشیت (بسته نگه داشتن دروازه) میشود. آنها در هفت مسابقه اخیر خود تنها یک گل دریافت کردهاند. اسپانیا به نخستین تیم اروپایی تاریخ تبدیل شد که موفق به کسب هشت پیروزی پیاپی در مسابقات مرحله حذفی تورنمنتهای بزرگ (جامجهانی و یورو) میشود.
در سمت مقابل اما تاریکی بر اردوی دشان سایه انداخت. دیدیه دشان در بیستوششمین حضور خود به عنوان سرمربی فرانسه در جامجهانی (که به تنهایی یک رکورد تاریخی است)، بار دیگر مغلوب گربه سیاه خود شد. او به عنوان سرمربی فرانسه بیش از هر کشور دیگری مقابل اسپانیا متحمل شکست شده است (پنج باخت). این شکست همچنین به معنای پایان رویای خروسها بود. آمار نشان میدهد فرانسه در تاریخ بازیهای جامجهانی هرگز پس از اینکه بازنده به رختکن رفته، موفق به پیروزی در مسابقه نشده است (یک تساوی و ۱۲شکست). بدون احتساب ضربات پنالتی، این تنها دومین شکست فرانسه در بازیهای مرحله حذفی جامجهانی در ۲۳ مسابقه اخیر آنها بود (شکست قبلی باخت یک بر صفر مقابل آلمان در یکچهارم نهایی سال ۲۰۱۴ بود).
حالا اسپانیا با غرور و افتخار چمدانهایش را به مقصد نیوجرسی میبندد تا در دیدار نهایی جامجهانی ۲۰۲۶ حاضر شود. این دومین حضور آنها در فینال جامجهانی پس از فینال تاریخی و قهرمانی در سال ۲۰۱۰ است. جالب اینجاست که در سال ۲۰۱۰ نیز اسپانیا به عنوان قهرمان وقت اروپا (یورو ۲۰۰۸) به فینال جامجهانی رسید و حالا بار دیگر به عنوان قهرمان یورو ۲۰۲۴، در فینال جهانی ایستاده است. اسپانیا ۲۰۲۶ پیام روشنی برای تمام جهان ارسال کرده است؛ دوران تکیه بر تکستارههای مغرور به سر آمده است. در شبی که امباپه و دمبله در لابهلای سیستم دفاعی بینقص اسپانیا گم شده بودند، اتحاد، همبستگی، دوندگی بیامان و بازی گروهی، پیروز بزرگ میدان دالاس بود. اسپانیا نشان داد که برای فتح بام جهان، نیازی به داشتن پر سر و صداترین بازیکنان نیست؛ بلکه باید قلبی واحد داشت که به عشق یک پیراهن و یک ملت بتپد. جامجهانی ۲۰۲۶، جام اسپانیاییهاست؛ تیمی که معنای واقعی فوتبال را دوباره به جهان یادآوری کرد.
دیدگاه تان را بنویسید