چرا بغداد درباره پایگاه‌های اسرائیل 

در عراق ساکت است؟

افشاگری‌های مطبوعاتی و گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌های آمریکایی، وجود دو پایگاه نظامی مخفی رژیم صهیونیستی در صحرای غربی عراق را در جریان جنگ ۱۲ روزه با ایران آشکار کرده است؛ این اطلاعات درزیافته نشان می‌دهد که رژیم صهیونیستی از اواخر سال ۲۰۲۴ اقدام به تجهیز مراکزی برای پشتیبانی لجستیکی، اطلاعاتی و هوایی کرده؛ این در حالیست که دولت عراق همچنان در برابر این ادعاها سکوت پیشه کرده است.

در میان اطلاعات درزیافته در رسانه‌های آمریکایی و تکذیبیه‌های رسمی، دولت عراق با یکی از پیچیده‌ترین آزمون‌های امنیتی خود در سال‌های اخیر روبه‌رو است. این وضعیت پس از آن شکل گرفت که وجود دو پایگاه نظامی مخفی در صحرای غربی عراق، که گمان می‌رود رژیم صهیونیستی در جریان جنگ با ایران از آن‌ها استفاده کرده است، فاش شد. این افشاگری‌ها پرسش‌های جدی را درباره توانایی بغداد در اعمال حاکمیت خود و ماهیت واقعی رویدادهای جاری در مناطق وسیع صحراهای غربی این کشور مطرح ساخته است. در همین حال، دولت «علی الزیدی»، نخست‌وزیر عراق، تاکنون پاسخی به این مسائل نداده و سکوتی راهبردی را در پیش گرفته است.

یک منبع امنیتی آگاه عراقی در گفت‌وگو با شبکه «الأخبار» اعلام کرد که تحرکات نظامی مبهم در صحراهای الانبار و النخیب، کاملاً جدید و غیرمنتظره برای برخی فرماندهان عملیاتی نبوده است. با این حال، ویژگی‌های خاص منطقه، پیچیدگی‌های جغرافیایی و فعالیت‌های روتین ائتلاف بین‌المللی در آن منطقه، باعث شده است که نیروهای امنیتی با احتیاط بسیار زیاد به این گزارش‌ها واکنش نشان دهند.

این منبع افزود که مقامات عراقی در ماه‌های گذشته پیام‌های مکرری از سوی ساکنان محلی و عشایر دریافت کرده‌اند که حاوی گزارش‌هایی درباره تحرکات شبانه و پرواز هلیکوپترهای ناشناس بود. با این حال، بخشی از این اطلاعات به دلیل تشابه با فعالیت‌های ائتلاف بین‌المللی یا عملیات‌های نظارتی مرزی، نادیده گرفته یا به درستی تفسیر نشد.

نکته قابل توجه این است که «علی الحمدانی»، فرمانده نیروهای فرات غربی، در مصاحبه‌ای با نیویورک تایمز اذعان کرد که ارتش عراق بیش از یک ماه است که به فعالیت‌های اسرائیل در صحرای غربی مشکوک بوده است، که نشان می‌دهد دولت عراق در این مورد «سکوت» کرده است. الحمدانی همچنین تصریح کرد که نیروهای عراقی از طرف آمریکایی در مورد این تحرکات توضیح خواسته‌اند، اما هیچ پاسخی دریافت نکرده‌اند.

الحمدانی در ادامه فرمانده کل نیروهای مسلح و نخست‌وزیر، را مسؤول استقرار نیروها در صحرای غربی استان‌های نجف و کربلا برای جلوگیری از نقض‌های آینده دانست و گفت که خالی کردن این مناطق از نیروهای نظامی در گذشته، بخشی از یک طرح از پیش تعیین‌شده بوده است که هدف آن آماده‌سازی زمینه برای ایجاد پایگاهی برای رژیم صهیونیستی در خاک عراق بوده است.

در راستای تلاش برای مهار این جنجال، فرماندهی عملیات مشترک وجود هرگونه پایگاه یا نیروی غیرمجاز در داخل عراق در حال حاضر را تکذیب و تأکید کرد که نیروهای امنیتی به عملیات جست‌وجو و پاکسازی در مناطق بیابانی ادامه می‌دهند، به‌ویژه پس از حادثه ۵ مارس که شامل درگیری یک نیروی عراقی با «گروه‌های ناشناس» با پشتیبانی هوایی بود و منجر به کشته شدن یک سرباز و زخمی شدن چند تن دیگر شد.

در همین راستا، «حسین الشیحانی»، عضو دفتر سیاسی جنبش «الصادقون» هشدار داد که هرگونه صحبت درباره وجود پایگاه‌های نظامی در خاک عراق، موضوعی بسیار حساس و خطرناک است چرا که حاکمیت عراق مسأله‌ حاشیه‌ای نیست و این کشور برای حفظ امنیت و تمامیت ارضی خود هزینه‌های بسیار سنگینی پرداخته است.

الشیحانی بر ضرورت تقویت تلاش‌های اطلاعاتی برای حفظ حاکمیت کشور تأکید کرد و افزود صحرای غربی به دلیل وسعت زیاد و پیچیدگی‌های جغرافیایی‌اش، چالش امنیتی بزرگی محسوب می‌شود و هرگونه خلأ امنیتی در این مناطق ممکن است توسط طرف‌های خارجی برای سوق دادن عراق به سمت درگیری‌های بزرگتر مورد سوءاستفاده قرار بگیرد.

از سوی دیگر، «جودت کاظم»، کارشناس امنیتی و افسر بازنشسته، در گفت‌وگو با «الاخبار» گفت که اتفاقاتی که در صحرای غربی در حال رخ دادن است، نشان‌دهنده تحول تدریجی عراق به سمت تبدیل شدن به یک صحنه نبرد اطلاعاتی باز در جنگ منطقه‌ای میان اسرائیل و ایران است.

جودت کاظم در ادامه افزود اسرائیل به دنبال ایجاد پایگاه‌هایی در نزدیکی خاک ایران است تا فاصله‌ها را کاهش داده و قابلیت‌های عملیاتی خود را افزایش دهد، به ویژه در جنگ‌های کوتاه‌مدت که به سرعت حرکت و غافلگیری هوایی متکی هستند. ایران هرگونه حضور اسرائیل در داخل عراق را تهدیدی مستقیم برای امنیت ملی خود می‌داند، که ممکن است جناح‌ها را به تشدید لفاظی‌ها و شاید تحرکات میدانی خود سوق دهد و بغداد را در برابر معادله‌ای بسیار پیچیده بین تعهدات حاکمیتی خود و روابطش با واشنگتن و تهران به طور همزمان قرار دهد.

«حسین الدراجی»، یکی از نمایندگان عراقی، نیز در این باره خاطرنشان کرد که گزارش‌های اخیر یک هشدار جدی در زمینه حاکمیت و امنیت ملی را نشان می‌دهد. عراق نیازمند بازنگری جامع در مکانیسم‌های حفاظت از مرزها و مناطق صحرایی خود است و باید توانایی‌های اطلاعاتی و تکنولوژی خود را برای جلوگیری از هرگونه نفوذ و شکاف امنیتی در آینده تقویت کند.