مدیریت خودروسازی‌ها رابطه‌مند هستند، نه ضابطه‌مند

یک کارشناس صنعت خودرو مطرح کرد:‌ برای بررسی وضعیت خودروسازان، یک ساختار بیرونی و یک ساختار درونی داریم. ساختار بیرونی به محیط کلان کشور، شرایط اقتصادی و سیاسی، شرایط جنگی و تحریم‌ها اشاره دارد که بر همه خودروسازان و فعالان این حوزه تاثیر می‌گذارد. در مقابل، محیط درونی شامل قدرت مدیریت، انسجام تیمی، زنجیره تامین، نحوه تولید، فروش و بازاریابی می‌شود. در بحث خارجی، شرایط برای همه یکسان است و فرقی نمی‌کند ایران‌خودرو باشد یا سایپا. آنچه این اختلاف را ایجاد می‌کند، شرایط و تغییرات داخلی است. قطعا اگر ایران‌خودرو وضعیت بهتری داشته، نشان می‌دهد تیم مدیریتی آن نسبت به سایپا از انسجام بهتری برخوردار است.

بابک صدرایی در گفت‌وگو با تجارت‌نیوز، درباره ملاک ارزیابی عملکرد مدیریت سایپا، بیان کرد: اینکه مدیران این موضوع را قبول دارند یا ندارند، بحث دیگری است. در تصمیم‌گیری‌ها و ارزیابی‌های مدیریتی، اعداد و ارقام هستند که خودشان را نشان می‌دهند. ما در صنعت خودرو و به طور کلی در حوزه صنعت، با اعداد و ارقام و خروجی کار داریم. اینکه چه کسی این وضعیت را قبول دارد یا ندارد، یک بحث فردی و شخصی است؛ ملاک تصمیم‌گیری، خروجی است. برای مثال، اگر امروز در دنیا بخواهند فولکس‌واگن یا تویوتا را ارزیابی کنند، میزان فروش، سود، رضایت، ارزش برند و سود خالص و ناخالصی که به دست آورده‌اند، ملاک ارزیابی قرار می‌گیرد. ممکن است مدیران ادعا کنند که ما بهترین شرکت خودروسازی دنیا هستیم، اما این صرفا یک ادعاست. اعداد و ارقام و واقعیت‌های کیفی و کمی که ملاک سنجش هستند، واقعیت را  مشخص می‌کنند.

او درباره راهکار اصلاح وضعیت سایپا اظهار کرد: به هر صورت، سایپا به تغییر ساختار مدیریتی نیاز دارد؛ ساختاری که بتواند همه ابعاد را، چه به لحاظ محصول و بازار و چه در حوزه تامین، لجستیک، قیمت تمام‌شده، بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها، در نظر بگیرد. ما امروز صرفا با یک حوزه مواجه نیستیم که مثلا بگوییم محصول مناسب‌تری تولید شود، بلکه مجموع عوامل باید اصلاح شوند. ساختارهای تولید، تامین، فروش، بازاریابی و خدمات همگی نیازمند اصلاح هستند. به نظر من، شرکت‌ها باید هم در حوزه تولید، هم در حوزه محصول و هم در استراتژی فروش و بازاریابی خود تغییرات بسیار عمده‌ای ایجاد کنند و ساختارهایشان را روان‌تر کنند تا امکان اصلاح و تغییر در آنها فراهم شود.

این تحلیلگر حوزه خودرو درباره تاثیر تغییر مدیران رده‌پایین سایپا و انتصابات ناگهانی این شرکت گفت: به نظر من، در ساختاری که قرار است اصلاح شود، به جای تغییر افراد باید در فاز اول خود ساختار تغییر کند؛ یعنی ساختارهای فکری و مدیریتی و همچنین فرآیندهای تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری باید تغییر کنند. بعد از اینکه این تغییرات صورت گرفت، باید دید کدام مدیران یا افراد با این ساختار هم‌راستا هستند تا بمانند. آنهایی هم که نمی‌توانند با ساختار همراه شوند، به صورت اتوماتیک حذف خواهند شد.

صدرایی با تاکید بر لزوم تغییر در ساختار مدیریتی سایپا، تصریح کرد: صرفا با تغییر مدیریت یا مدیران رده‌پایین مشکلی حل نمی‌شود. این ساختار است که باید اصلاح شود و یک ساختار درست و نسبتا منطقی حاکم شود تا نتیجه مطلوب به وجود بیاید.

او درباره احتمال واگذاری سایپا به بخش خصوصی توضیح داد: فکر می‌کنم در شرایط فعلی، بیشتر افرادی که برای واگذاری سایپا جلو آمده‌اند، در حد یک ادعا هستند. اکنون شرایط به‌گونه‌ای نیست که کسی بیاید چنین سرمایه‌گذاری کلانی انجام دهد. اگر هم چنین سرمایه‌گذاری کلانی صورت بگیرد، سرمایه‌گذار حتما دوباره به دنبال همان فضای انحصاری و رانت‌های ویژه خواهد بود. در یک فضای آزاد و رقابتی خیلی سخت است که کسی جلو بیاید، سایپا را با ساختار و شرایطی که اکنون دارد در اختیار بگیرد و به عنوان شرکتی که هیچ حمایتی پشت آن نیست، آزادانه فعالیت کند.

این کارشناس همچنین در پاسخ به این پرسش که چه سیاست‌هایی در صنعت خودرو باید تغییر کند، تاکید کرد: تا زمانی که با صنعت خودروسازی جهان انقطاع داریم، امنیت سرمایه‌گذاری و امنیت اقتصادی در کشور نداریم و فضای بازی وجود ندارد که سرمایه‌گذار امنیت داشته باشد و برای سرمایه‌گذاری وارد شود.