کاهش محسوس تولید لوازم خانگی، نتیجه سه ضربه همزمان

دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران، با اشاره به کاهش محسوس تولید در این صنعت عنوان کرد: مجموعه‌ای از عوامل از جمله مشکلات تخصیص ارز، رکود شدید در سمت تقاضا، نوسانات ارزی و ناترازی‌های انرژی، صنعت لوازم خانگی را در یکی از سخت‌ترین دوره‌های خود قرار داده است.

نسرین اوجاقی در گفت‌وگو با ایلنا، در خصوص وضعیت این صنف در سال جاری اظهار کرد: برای بررسی وضعیت تولید در سال ۱۴۰۴ باید مقاطع زمانی مختلف سال را به‌صورت تفکیک‌ شده مورد توجه قرار داد، چرا که شرایط تولید در طول سال یکسان نبوده و نوسانات قابل‌توجهی را تجربه کرده است. او افزود: در شش‌ماهه ابتدای سال ۱۴۰۴، مجموع تولیدات صنعت لوازم خانگی با افتی حدود ۳۵ درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته مواجه شد؛ افتی که ریشه آن را باید در متغیرهای کلان اقتصادی جست‌وجو کرد. این شرایط تنها مختص صنعت لوازم خانگی نیست و در گزارش‌های رسمی شاخص مدیران خرید (شامخ) نیز به‌وضوح منعکس شده است.

ابن مقام صنفی با اشاره به وضعیت بی‌سابقه تولید در برخی ماه‌ها، تصریح کرد: در مردادماه سال جاری، بخش تولید کشور یکی از سخت‌ترین و کم‌سابقه‌ترین دوره‌های خود را پشت سر گذاشت که این موضوع مستقیماً بر تیراژ تولید واحدهای لوازم خانگی اثرگذار بود. اوجاقی  ادامه داد: با ورود به فصل پاییز، بخشی از افت تولید جبران شد و شرایط نسبت به نیمه نخست سال اندکی بهبود یافت، به‌طوری که در پایان پاییز، میزان تولیدات نسبت به مدت مشابه سال قبل به حدود ۱۵ درصد افت کاهش پیدا کرد. با این حال، این بهبود به‌هیچ‌وجه به معنای بازگشت به شرایط عادی نیست و صنعت همچنان با چالش‌های جدی روبه‌روست.

او یکی از مهم‌ترین دلایل کاهش تولید را مشکل مزمن تخصیص ارز دانست و گفت: در صنعت لوازم خانگی، صف تخصیص ارز برای واردات مواد اولیه در مواردی به بیش از یک سال رسیده است. این تأخیر طولانی، برنامه‌ریزی تولید را مختل کرده و بسیاری از واحدها را با کمبود مواد اولیه مواجه ساخته است. نبود دسترسی به ‌موقع به ارز، عملاً سرمایه در گردش تولیدکنندگان را قفل کرده و هزینه‌های مالی بنگاه‌ها را به‌ شدت افزایش داده است.

دبیرکل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به وضعیت بازار مصرف، بیان کرد: در کنار مشکلات تولید، رکود سنگین در سمت تقاضا فشار مضاعفی بر این صنعت وارد کرده است. آمارها نشان می‌دهد که میزان خرید لوازم خانگی در سال جاری بیش از ۶۰ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش یافته است. کاهش قدرت خرید خانوارها باعث شده لوازم خانگی که کالایی بادوام محسوب می‌شود، از سبد مصرفی بخش قابل‌توجهی از مردم حذف شود و همین موضوع، تولیدکنندگان را با انباشت کالا و کمبود نقدینگی مواجه 

کرده است.

اوجاقی با اشاره به تأثیر نوسانات نرخ ارز بر این صنعت تشریح کرد: افزایش نرخ ارز، هم از منظر روانی بر رفتار مصرف‌کننده اثر می‌گذارد و هم به‌صورت مستقیم هزینه‌های تولید را بالا می‌برد. مواد اولیه داخلی و خارجی، از جمله ورق‌های فولادی که از بورس کالا تهیه می‌شود، به‌شدت از نرخ ارز تأثیر می‌پذیرند و این موضوع بهای تمام‌شده تولید را افزایش داده است. در شرایط رکود بازار، بسیاری از شرکت‌های تولیدی ناچارند محصولات خود را با حداقل سود و حتی در برخی موارد با زیان قیمت‌گذاری کنند تا بتوانند چرخه تولید را حفظ کنند؛ مسئله‌ای که فشار نقدینگی بر بنگاه‌ها را دوچندان کرده است.

او در پایان تاکید کرد: ناترازی‌های انرژی، محدودیت‌های برق و گاز و همچنین تبعات جنگ ۱۲روزه اخیر، از دیگر عواملی بوده‌اند که در مقاطع مختلف سال، تولید را تحت تأثیر قرار داده و بر عمق مشکلات این صنعت افزوده‌اند.