وضعیت فورس ماژور در صنعت توریسم؛
درآمد گردشگری ایران۹۰ درصد کاهش یافت
بر اساس آمارهای رسمی درآمد بخش گردشگری ترکیه در سال 2025 با رشد 6.8 درصدی نسبت به سال قبل به 65 میلیارد و 230 میلیون دلار افزایش یافت براساس دادههای منتشر شده توسط سازمان آمار ترکیه، 64 میلیارد و 448 میلیون دلار از درآمدهای بخش توریسم کشور مربوط به گردشگران و 782 میلیون دلار نیز مربوط به مسافران ترانزیتی بوده است. در مقابل درآمد گردشگری ایران به زیر 90 درصد کاهش یافته و بنا به گفته کارشناسان صنعت گردشگری کشور در وضعیت فورس ماژور قرار دارد.
به گزارش تجارتنیوز، رییس کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران در مصاحبهای اعلام کرد: «20 کشور از جمله چین، روسیه و عراق که از نظر سیاسی به ایران نزدیک هستند، هشدار عدم سفر به ایران صادر کردهاند و از سوی دیگر شرایط بحرانی، فضای اجتماعی پس از حوادث دیماه و وضعیت تورمی ماههای اخیر در کشور گردشگری داخلی را هم به شدت با افت مواجه کرده است. تا جایی که ضریب اشغال هتلها در برخی شهرهای گردشگرپذیر به زیر 10 درصد رسیده و ضریب اشغال هتلها در مهمترین مقصد گردشگری کشور، جزیره کیش به زیر 30 درصد رسیده است.» او افزود: «سال 1404 سخت ترین سال گردشگری ایران بود و این صنعت چندین مرتبه با افت شدید مواجه شد. جنگ 12 روزه در فصل اوج سفرها موجب شد که فرصت سفرهای تابستانی از دست برود. پس از آن هم فصل مدارس آغاز شد و گردشگری بار دیگر وارد رکود شد.»
اما مسئله اینجاست که به باور بسیاری از کارشناسان حوزه گردشگری چالشهای این صنعت تنها به کمبود زیرساختها محدود نمیشود. محدودیتهای حملونقل بینالمللی، دشواریهای نقلوانتقال مالی برای گردشگران خارجی، ضعف در بازاریابی و برندسازی جهانی، کمبود هتلهای استاندارد در بسیاری از مقاصد گردشگری، نبود خدمات منسجم و حرفهای و همچنین تغییرات مداوم در سیاستگذاریهای این حوزه، از جمله عواملی هستند که موجب شدهاند ایران نتواند جایگاه شایسته خود را در بازار رقابتی گردشگری جهان به دست آورد. از سوی دیگر، بسیاری از جاذبههای طبیعی و تاریخی کشور همچنان ناشناخته ماندهاند و ظرفیتهای بومگردی، گردشگری سلامت، گردشگری ماجراجویانه، گردشگری مذهبی و گردشگری فرهنگی به اندازه کافی معرفی و بهرهبرداری نشدهاند.
در همین راستا، منصور مقتدایی، کارشناس اقتصاد گردشگری، به این پایگاه خبری، گفت: «وقتی درباره گردشگری صحبت میکنیم، نباید فقط به چند شهر تاریخی مانند اصفهان یا شیراز فکر کنیم. ایران یکی از معدود کشورهای دنیاست که تقریباً همه انواع گردشگری را به صورت همزمان در اختیار دارد؛ گردشگری تاریخی، فرهنگی، مذهبی، سلامت، طبیعتگردی، کوهنوردی، کویرنوردی، دریایی، روستایی، عشایری، خوراک، کشاورزی و حتی گردشگری نجومی. کمتر کشوری چنین تنوعی دارد. اگر این ظرفیتها به شکل علمی مدیریت شوند، گردشگری میتواند به یکی از سه منبع اصلی درآمد ارزی کشور تبدیل شود. اما متأسفانه نگاه غالب به گردشگری هنوز یک نگاه هزینهای است، نه سرمایهگذاری.»
این کارشناس اقتصاد گردشگری با بیان این مطلب که هر گردشگر خارجی تنها برای هتل هزینه نمیکند، اظهار کرد: «یک گردشگر از لحظه ورود تا زمان خروج، دهها خدمت دریافت میکند؛ از حملونقل، رستوران، صنایع دستی، فروشگاه، راهنمای گردشگری، اقامتگاه، تاکسی، کافه، مراکز تفریحی، موزهها و حتی کشاورزان محلی. بنابراین گردشگری زنجیره بزرگی از مشاغل را فعال میکند و برخلاف صنایع نفتی، اشتغال آن در سراسر کشور توزیع میشود.»
مقتدایی تصریح کرد: «ما مشکل جاذبه نداریم؛ مشکل مدیریت داریم. هنوز نقشه جامع گردشگری کشور به صورت عملیاتی اجرا نشده است. بسیاری از آثار تاریخی معرفی نمیشوند، زیرساخت حملونقل ضعیف است، تبلیغات بینالمللی تقریباً وجود ندارد و سرمایهگذار نیز با اطمینان وارد این حوزه نمیشود.»
او همچنین بیان داشت: «هیچ صنعتی به اندازه گردشگری نمیتواند همزمان اشتغال، ارزآوری، توسعه مناطق محروم، رونق صنایع دستی، حفظ میراث فرهنگی و افزایش تعاملات فرهنگی را به همراه داشته باشد. بسیاری از کشورها بدون منابع طبیعی، تنها با گردشگری اقتصاد خود را متحول کردهاند.»
این کارشناس در پایان تاکید کرد: «گردشگری نیازمند ثبات، سرمایهگذاری، بازاریابی حرفهای، تسهیل سفر و اعتمادسازی در سطح بینالمللی است. اگر این الزامات فراهم شود، ایران میتواند در مدت نهچندان طولانی جایگاه شایستهای در بازار جهانی گردشگری به دست آورد؛ جایگاهی که متناسب با تاریخ، فرهنگ و طبیعت کمنظیر این سرزمین باشد، نه کمتر از آن.»
دیدگاه تان را بنویسید