صنعت گردشگری از پاییز سال گذشته تحت‌تاثیر عوامل و مشکلات بسیاری قرار گرفت تا جایی که رفته رفته و در نهایت با تیر خلاص کرونا شاهد آسیب و خسارت صد در صدی در این صنعت شدیم. راهنمایان گردشگری بخشی از این صنعت بحران‌زده هستند که حتی به دلیل نداشتن بیمه، این روزها از بیمه‌ بیکاری هم بی‌نصیب مانده‌اند. در صفحه گردشگری این هفته «توسعه ایرانی»،‌ به سراغ تعدادی از راهنمایان گردشگری موفق و باسابقه رفتیم و در مورد شرایط فعلی آنها؛ نظرشان درخصوص وامی که دولت در پی کرونا به آن‌ها اختصاص داده است؛ و پیش‌بینی‌شان برای آینده گردشگری، جویا شدیم...

پگاه دهدار ،  راهنمای گردشگری

وام با 12 درصد سود برای قشر 100 درصد آسیب‌دیده کارآیی ندارد

سیده مهسا مطهر ،  دبیر کانون راهنمایان گردشگری سراسر کشور

من فعالیتم در حوزه راهنمایان، در حوزه‌های مشاور سفر و گردشگری سلامت بوده و در این زمینه شرکتی هم در پارک علم و فناوری رشت داشتم که متاسفانه با شرایط اخیر هر سه این‌ها به طور کامل تعطیل شدند. همسرم نیز راهنمای گردشگری و صاحب آژانس خدمات مسافرتی هستند.

در این سال‌ها به عنوان راهنمای گردشگری، مربی راهنمایان، فعال صنفی و کارآفرین استارت‌آپ‌های گردشگری مشغول بوده‌ام و الان به خاطر اتفاقات پیش آمده بجز مجموعه‌ای که با آن‌ها در زمینه‌ تهیه‌ی راهنمای صوتی سفر همکاری می‌کنم و همچنین تدریس، فعالیت خاص دیگری انجام نمی‌دهم.

با توجه به آژانس همسرم وامی که برای حوزه کارفرمایی در نظر گرفته بودند مناسب نبود و من فقط برای وام راهنمایان درخواست دادم اما نتوانستم از این وام به دلیل شرکتی که سال گذشته در رشت داشتم و خودم را بیمه کرده بودم استفاده کنم و درواقع هم شرکت تعطیل شد و هم نتوانستم وام بگیرم.

اگرچه این وام اصلا کافی نیست، اما برای من و خانواده‌ام که تمام درآمدمان از این صنعت بود و حالا هیچ درآمدی نداریم می‌توانست گوشه‌ی بسیار کوچکی از مشکلات را پوشش دهد.

وام با 12 درصد سود آن هم برای قشری که 100 درصد آسیب دیده و حدود 10 ماه هست که بیکار است و حداقل تا یک سال آینده این بیکاری ادامه دارد و درآمد خاصی ندارد به هیچ عنوان نمی‌تواند کارایی داشته باشد و حتی پرداخت این اقساط در شرایط بیکاری خود نیز مشکلی افزون بر سایر مشکلات هست.

در حوزه کارفرمایی هم وامی که در نظر گرفتند انقدر ناکارآمد بود که آژانس‌دار‌هایی همچون همسر من ترجیح دادند که از سر اجبار تعدیل نیرو کنند، اما از این وام استفاده نکنند.

این وام‌ها با این مبالغ اندک تنها در صورتی می‌تواند اندکی از مشکلات را حل کند که سود آن بسیار کمتر شود و یا پرداخت آن بخشودگی بخورد.

آینده گردشگری مخصوصا در ایران بسیار مبهم است. من مدام تحلیل‌های مختلف را در سطح جهان مطالعه می‌کنم اما مشکلی که در گردشگری ما وجود دارد خیلی مربوط به کرونا نمی‌شود و دلیل اینکه فعالین گردشگری در ایران دچار آسیب زیادی شدند این است که از آبان ماه یعنی چند ماه قبل از کرونا نیز بیکار شده بودند.

تاثیر این خسارات به نظر من خروج تعداد بسیار زیادی از افراد از این صنعت خواهد بود. خروج نیروی انسانی بدترین اتفاقیست که می‌تواند برای یک صنعت رقم بخورد. افرادی که سالیان طولانی آموزش دیدند کسب مهارت و تجربه داشتند و نیروهای متخصص، با فرهنگ و با تجربه‌ی این صنعت هستند. جایگزین شدن این افراد و بازگشت به نقطه‌ای که صنعت گردشگری در این سال‌ها قرار داشت حداقل 10 تا 15 سال زمان می‌برد که برای نیروی جدید فرصت خوبیست اما برای افراد با سابقه و همچنین برای رشد و رونق کلی این صنعت یک حرکت درجا زدن است.

من معتقدم که مردم نباید در این دوران به سفر بروند و نیازی هم نیست که آنان را ترغیب کنیم. ما باید بپذیریم که این دوران مانند یک دوران استراحت طولانی است و قرار است که صنعت گردشگری در ایران یک تا دو سال خوابیده باشد. اما در این مدت می‌نوان کارهای زیرساختی انجام داد مثل برنامه‌ریزی‌ها، تمرکز بودجه بر ساخت تیزرهای تبلیغاتی و تدوین استراتژی‌های پسا کرونایی. بخش خصوصی هم روی مهارت‌افزایی خود کار کند تا بتواند بعدها قدرتمند‌تر به این میدان بازگردد.

مواردی همچون امنیت آسمان ایران، بی‌اعتمادی مردم بعد از قطعی اینترنت، دیدگاه جوامع در مقابل پروژه‌های ایران‌هراسی که وجود دارند از مهم‌ترین عوامل رکود گردشگری هستند و در مقابل این موارد کرونا خیلی موضوع غیرقابل حلی نیست و ما در این مدت اگر قصد رونق گرفتن این صنعت را داریم باید روی اعتمادسازی جوامع، ایرلاین‌ها و... کار کنیم.

از وام دولتی استفاده نکردم، چون کارگشا نبود

رضا رحیمیان‌پور، کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی توریسم

از این وام استفاده نکردم چون در حقیقت این وام با قوانین بسیار عجیب و غریبش قابل‌استفاده نبود. همچنین این مبلغ با توجه به نیاز و سبک زندگی راهنمایان، و شان و شخصیت آنان و اینکه چندین ماه بیکار هستند و این بیکاری ادامه‌دار خواهد بود اصلا کارگشا نیست.

آینده‌ گردشگری به نظر من در دنیا روشن است، اما در ایران یک مقدار سخت هست چون گردشگری صنعتی است که به اتفاقات و عوامل دیگر خیلی بستگی دارد و باید ببینیم که چه اتفاقاتی در حوزه‌های سیاسی و اقتصادی کشور رقم می‌خورد و چقدر تاثیر بر این صنعت می‌گذارند.

بهترین کار در زمان کرونا تقویت زیرساخت‌ها و بنیه علمی، برنامه‌ریزی و بازنگری در عملکرد گذشته و برنامه‌ریزی بهتر برای آینده در همه بخش‌های گردشگری است.

من فکر می‌کنم باید با کرونا کنار آمد و سفرها را به گونه‌ای انجام داد که مسائل بهداشتی آن رعایت شوند و سفرها به صورت محدود اتفاق بیافتند.

در شرایط بیکاری چطور باید  وام را بازپرداخت کنیم؟

مهریار احمدی صوفیوند، مدرس ملی فدراسیون جهانی راهنمایان گردشگری

 من وام را ثبت‌نام نکردم دلیلش هم این بود که ما راهنمایان گردشگری بدون احتساب کرونا و با احتساب اتفاقاتی که قبل از کرونا افتاد یعنی از آبان ماه تا الان حدود 10 ماه است که بیکاریم. راهنمایی که الان کار ندارد چطور باید این وام را پس بدهد؟

به نظر من در آینده در حوزه تورهای خروجی و داخلی در اولین فرصت رونق خوبی خواهند گرفت و این عطشی که در ایرانی‌ها برای سفر هست باعث می‌شود که در اولین فرصت خیلی زود سفرها را شروع کنند. البته گرانی و بالا رفتن نرخ دلار را هم باید به عنوان مشکل مهمی در نظر گرفت.

اما برای گردشگری ورودی به دلیل مشکلاتی که قبل از کرونا در ایران پیش آمد؛ خیلی آینده روشنی را متصور نیستم.

اما اینکه چطور می‌شود به صنعت گردشگری کمک کرد باید در زمانی که رکود هست حمایت‌های قاطع دولت از فعالین این حوزه مثل هتل دارها، اقامتگاه‌های بومگردی، راهنمایان گردشگری، آژانس‌ها، رانندگان وسیله‌های توریستی، رستوران‌ها، اتفاق بیفتد.

و با این کار جلوی خروج افراد از این صنعت گرفته شود  چرا که به هرحال آن‌ها از یک صنعت بسیار پرریسک احتمالا وارد یک کاری می‌شوند که در درآمد با ثبات‌تری داشته باشد.

همچنین می‌توان با نظارت بیشتر برای رعایت پروتکل‌های بهداشتی، مردم را ترغیب به سفر‌ با رعایت تمامی نکات کرد تا فعالین این حوزه پویا و فعال شوند و قسمتی از نیازمندی آنان به حمایت‌های دولت از این طریق رفع شود.

مبلغ وام برای قشری که بیکار است، اصلا کافی نیست

آزاده خراسانی، رئیس انجمن صنفی راهنمایان گردشگری کاشان و آران بیدگل

برای وام ثبت نام کردم اما با خطایی رو به رو شدم و سایت بانکی در تهران را به من نسبت می‌دهد در حالی که من جز در استان اصفهان حساب بانکی دیگری ندارم!

گرچه این مبلغ برای قشری که ماه‌هاست بیکار است اصلا کافی نیست.

من فکر می‌کنم در حال حاضر و تا مرتفع شدن بحران‌های فعلی لازم هست تا ما راهنمایان گردشگری به فکر شغل و درآمد دیگری باشیم. من خودم به واسطه زبان دومی که به آن مسلط هستم مشغول تالیف کتاب‌هایی هستم. با بررسی‌هایی که انجام دادم گمان نمی‌کنم که ما حداقل تا سال آینده بتوانیم توری را داشته باشیم بنابراین می‌توان به این مدت به چشم یک فرصت نگاه کرد برای تقویت دانش و مهارت‌هایمان و حتی یادگیری زبان‌های دیگر و از این طریق هم به خودمان و هم به صنعت گردشگری کمک کنیم.

همچنین با تغییر سبک‌های سفر و برگزاری تورهای انفرادی و یا با جمعیت کمتر می‌توانیم در ایام کرونا به سفر ادامه بدهیم و از این طریق هم فعالین گردشگری می‌توانند به فعالیت خود ادامه دهند هم اینکه با اجرای تورهای کوچک در سایر استان‌ها  شاهد افزون مسافر در استان‌های شمالی و بالابردن آمارهای شیوع بیماری در این مناطق نباشیم.

 من فکر می‌کنم برای دوران پسا کرونا اقداماتی همچون تعطیلی دو روز آخر هفته، دادن سهمیه بنزین، ارائه تخفیف و موارد این چنینی می‌تواند به دوباره در حرکت آمدن چرخ‌های این صنعت کمک بکند.

این وام دردی از مشکلات راهنمایان دوا نمی‌کند

سعید ایوبی، راهنمای گردشگری فرهنگی انگلیسی و استانبولی زبان به مدت 12 سال

من به عنوان راهنمای تور 12 سال هست که تورهای ایرانگردی و همینطور خارجی بسیاری را هدایت کردم. در چند سال اخیر در زمینه تورهای ورودی ترکیه در ایران فعالیت داشتم که متاسافانه چندین ماه هست من هم مانند سایر همکارانم بیکار هستم.

در ابتدا که اعلام شد برای وام ثبت نام کنید در سامانه کد ملی من را خطا می‌داد و نمی‌توانستم ثبت نام کنم و بعد از چند روز که اعلام شد مشکل خطای کد ملی‌ها برطرف شده ثبت‌نام را انجام دادم و سپس پیام آمد که درخواستتان با تاخیر ارسال شده و به شما این وام تعلق نمی‌گیرد!

البته من پیش از ثبت‌نام هم قید این وام را زده بودم چراکه این مبلغ دردی از مشکلات راهنمایان دوا نمی‌کند.

شغل راهنمای گردشگری و در کل آینده گردشگری منوط به سیاست‌های کلی کشور هست که آیا واقعا می‌خواهیم گردشگر بیاید یا خیر... وقتی که تعریف اقتصاد بر مبنای فروش نفت هست زیاد به گردشگری بها داده نمی‌شود و متاسفانه در سال‌های اخیر دیدیم که گردشگری ایران دارد لنگان لنگان پیش می‌رود و سیاست جامع و هدف دار ندارد. این صنعت در ایران آینده بسیار مبهم و پر ریسکی دارد.

در ایام کرونا خدمات باید از طرف تور اپراتورها به حداقل برسد  و سفرها را باید به سمت سفرهای هدفدار با ماشین شخصی و همراه با رعایت پروتکل های بهداشتی هدایت کرد. همچنین تورهای طبیعت گردی  از ریسک به نسبت کمتری برخوردار هستند.

مسافران وسایل شخصی، غذای مورد نیاز خودشان را در سفر همراه ببرند تا سطح تماس با جامعه مقصد به حداقل برسد. بهبود شرایط گردشگری در حال حاضر و با شرایط کلی کشور فعلا تنها برای بازار داخلی می‌تواند اتفاق بیفتد. برای دوران پسا کرونا بهتر است دولت برنامه مدونی را ترتیب بدهد تا بتواند از حداکثر توان خود در جذب توریست خارجی استفاده کند و از این طریق بخشی از کمبودها و خسارت‌های این دوران جبران شود. حضور در نمایشگاه‌ها و دعوت از تور اپراتورهای کشورهای مختلف و دادن اطمینان برای سلامت تورها می‌تواند برای دوران پسا کرونا راهگشا باشد.

وام این قشر زحمتکش باید بلاعوض باشد، نه با بهره

شهرزاد حرثی روزبهانی، راهنمای گردشگری فرهنگی انگلیسی زبان در لرستان

من برای وام ثبت نام نکردم. ما راهنمایان گردشگری به‌عنوان سفیران صلح، بعنوان خط مقدم گردشگری و بعنوان اولین کسانی که از جان و دل به معرفی ایران با توریست می‌پرداختند در این شرایط سخت انتظار حمایت بیشتری از دولت داشتیم. نه وامی که در این شرایط بیکاری طی اقساطی همراه با بهره باید برگردانده شود! ای کاش این وام برای این قشر زحمتکش بلاعوض بود.  صنعت گردشگری سومین صنعت پولساز جهان است اما اینکه آینده آن در کشورمان به چه صورت رقم بخورد ارتباط مستقیم با سیاست‌های دولت دارد. اگر دولت نظر مثبت و تمرکز بیشتر در گردشگری داشته‌ باشد یقینا با توجه به منابع عظیم ایران پیشرفت بزرگی حاصل میشود. در غیر این صورت گردشگری ایران به حاشیه کشیده می‌شود.  درایام کرونا  صنعت گردشگری را با تولید محتوا ارزشمند زنده نگه داشت و هرچند مریض و ناتوان اما به پیش برد و سفرها را تا زمان عبور از این بحران به صورت انفرادی اجرا کرد.

برای دوران پسا کرونا می‌توان با توجه به راهنمایان و اختصاص فضای بیشتری به گردشگری و حمایت از سمن‌های گردشگری و همچنین توزیع کوپن سفر بین خانواده‌های ایرانی و تعطیلی دو روز اخر هفته با هدف گسترش فرهنگ سفر، اقدام کرد.

برای وام ثبت‌نام نکردم

قاسم نعیمی، کارشناسی مدیریت جهانگردی

برای وام کرونا ثبت نام نکردم. به دلیل اینکه گردشگری در روزهای خوب‌اش سبب افزایش ارزآوری و همچنین رونق اقتصاد داخلی کشور بوده و حالا که در این روزها رتبه اول خسارت و آسیب را در میان سایر کسب و کارها داشته و روزهای بسیار سختی را فعالینش تجربه می کنند؛ مورد کم لطفی مسئولین واقع شده است.

سعادت در تغییر است. در وضعیت کنونی برنده کسی است که بتواند با سرعت بیشتری خود را با شرایط وقف دهد. پس نیاز به خلق ایده‌های نو در صنعت گردشگری خواهیم داشت. اما در حال حاضر با رعایت پروتکل‌های بهداشتی و آموزش آن به مردم و آگاهی‌رسانی می‌توانیم آن‌ها را به سفرهای انفرادی  ترغیب کنیم.